• 20.06.2014 00:00
  • (2355)

 “KENDİNİ FEDA ETME” DUYGUSUNUN TOPLUMSAL-NÖROBİYOLOJİK TEMELLERİ..  BU KONUNUN POZİTİVİST DÜNYA GÖRÜŞÜYLE VE İDEOLOJİYLE OLAN İLİŞKİSİ..

İÇİNDEKİLER

GİRİŞ. 1

EVET; DUYGU NEDİR, DUYGULARIN NÖROBİYOLOJİK TEMELLERİ NELERDİR?.2

DUYGULARIN ORTAYA ÇIKIŞI - SİSTEM NASIL ÇALIŞIYOR?. 3

TOPLUMSAL SİSTEM GERÇEKLİĞİ VE “KENDİNİ FEDA ETME” DUYGUSUNUN NÖROBİYOLOJİK TEMELLERİ..4

PEKİ, İDEOLOJİ NEREDE VE NASIL DEVREYE GİRİYOR?.6

PEKİ YA DAHA ÖNCESİ.. YANİ, SINIFLI TOPLUM ÖNCESİ DURUM NEDİR?. 8

TÖRE-YAPı-BİLGİ9

BİLGİ TOPLUMUNA GİDEN YOLDA  ARTIK HİÇBİR İDEOLOJİ  İÇİN KENDİNİ FEDA ETMEYE GEREK YOKTUR!..10

KÜRESELLEŞME SÜRECİ VE İDEOLOJİLERİN SONU. 12

 

 BİLGİ TOPLUMUNA GİDEN YOLDA ARTIK HİÇBİR İDEOLOJİ İÇİN KENDİNİ FEDA ETMEYE GEREK YOKTUR!..

Evet, küreselleşme süreci ulus devlet gerçekliğiyle birlikte ideolojiler çağını da sona erdirdiği için, bilgi toplumuna giden yolda artık hiçbir ideoloji uğruna kendini feda etmeye gerek yoktur!..

Ulus devlet ve ideoloji birlikte doğmuştur, bunlar aynı tarihsel dönemin ürünleridir..

Ulus devlet, ulus adı verilen ipek böceğinin kendi etrafına ördüğü o kozası ise, “ulusalcılık”-“milliyetçilik” adı verilen ideoloji de bu kabukların içinde gelişerek uçuşa hazırlanan kelebeğin ergenlik çağı dünya görüşüdür.

Ulus-millet kapitalist toplumun varoluş şeklidir. Feodal toplumun içinden çıkıp gelen kapitalist sistemin, gelişmesinin bu ilk aşamasında, tıpkı o ipekböceği gibi kanatlanıp uçuşa hazır hale gelebilmek için kendi kozasının içine kapanarak gelişmeye -üretici güçlerini geliştirmeye-ihtiyacı vardı. Azami kâr peşinde koşan kapitalistlerin rakiplerinden daha ucuza ve daha iyi kalitede üretebilme zorunluluğu bu aşamada onları daha çok bilgiye sahip olmaya itiyordu ki, bu da kaçınılmaz olarak üretici güçlerin gelişmesine neden oluyordu. İşte, gelişmenin bu ilk aşamasında -serbest rekabetçi dönemde- kapitalizmin azami kâr yasasıyla üretici güçlerin gelişmesi arasındaki ilişki buradan kaynaklanır. Yani kapitalistler, aslında, azami kârı elde edebilmek için üretici güçleri zorunlu olarak geliştirdiler. İdeoloji falan karın doyurmuyordu bu dönemde! Tek bir yol göstericisi vardı bu dönemin, daha iyi kalitede ve daha ucuza üretebilmek..

Dikkat ederseniz, buraya kadarki sürecin bir mantığı vardır. Tamam, işin özü kâr elde etmeye dayanıyordu, sistemin hareket ettirici gücü bu idi. Sistem kendi varlığını-benliğini bu motivasyonla üretiyordu. Ama, daha çok kâr elde edebilmenin yolu da yeni bilgiler üretip bunları üretim faaliyetinde kullanmaktan geçiyordu. Bu nedenle, bu aşamada, böyle bir zemin üzerinde gelişen toplumsal benlik-nefs de başarılı olmaya ve bununla övünmeye dayanan bir duyguyla birlikte ortaya çıkar. Evet, işin özü belki gene “ben daha iyiyim”e dayanmaktadır ama, bu “ben” daha iyi üretmeyle övünen -üretimi temel alan- bir ben olduğu için bir yerde zararsız bir benliktir! Hatta, rekabeti teşvik edici bir benliktir.. Rekabet ise, her an, değişen piyasa koşullarına uyum sağlayabilmek için pragmatik olmayı gerektirir ki, bunu, değişmeyen belirli kalıplar içinde düşünmeyi ve davranmayı esas alan ideolojiyle bağdaştırmak mümkün değildir.

Ama bu hep böyle devam etmez! Bu gelişme-ilerleme belirli bir noktaya ulaştığı zaman kendi içinde kendi zıttına dönüşmeye başlar. Artık serbest rekabetçi kapitalizmin yerini tekelci kapitalizm-emperyalizm almaya başlamıştır. Kendi kozasının -ulusal sınırlarının içinde- gelişen kuş, yani sermaye kanatlanıp uçmaya dünya pazarlarına açılmaya hazırlanmaktadır. Buna bağlı olarak da tabi bu dönemin parametreleri ortaya çıkmaya başlarlar: Devlet, güç, zor kullanmak ve ideoloji..

Bütün bir 19. ve 20. yüzyıl’a damgasını vuran sürecin özü, esası budur.

DÜNYANIN PAYLAŞILMASI

Tekelcilik ve emperyalizm egemenliktir; kaçınılmaz olarak savaşçı olmayı, kendi gücünü, üstünlüğünü diğerlerine kabul ettirmeyi temel alır ki, bu da ancak, güçlü bir devletle-orduyla ve bu gücün dosta düşmana ilanı anlamına gelen bir ideolojiyle mümkündür.. Artık, daha iyisini üreterek ilerlemenin, gelişmenin yerini, belirli bir ideolojinin öncülüğünde güç kullanarak kendi isteklerini dikte ettirmek almaktadır..

İşte, birinci ve İkinci Dünya Savaşları, tekelci kapitalist ulus devletlerin dünyayı yeniden paylaşmak için çıkardıkları iki büyük savaş böyle bir zeminin üzerinde gerçekleşti.

Almanya, Japonya ve İtalya gibi tarihe daha geç girmiş, bu yüzden de dünya pazarları içinde pay kapamamış olan ülkeler, Kapitalizmin Gelişmesinin Eşit Oranda Olmaması Kanunu’na göre öne çıkmaya çalışırlarken, bunu güçlü bir devlet ve ordunun yanı sıra, bu gücün dünyaya ilanı anlamına gelen güçlü bir ideolojiyle de gerçekleştirmeye çalıştılar. Güç -zor- ve ideoloji her zaman olduğu gibi tarih sahnesinde gene birlikte yer alıyorlardı.[1]  İşte, Nazizm budur,  faşizm budur!.. Aslında, Ruslar’ın “işçi sınıfı ideolojisine” sarılarak yapmaya çalıştıkları şey de bunlardan daha farklı birşey değildi!. Emperyalistler arasındaki rekabet mantığının sonucu olarak ulus devlet-askeri güç ve ideoloji birlikteliği orada da bu şekli almak zorunda kalıyordu.

BİR DE POZİTİVİZM VAR!..

Ama, ulus devlet-ideoloji birlikteliği sadece bundan ibaret değildir. Bunun yanı sıra bir de, eski sömürge-yarı sömürge ülkelerde, emperyalist kültür ihtilaline-Oryantalizme paralel olarak ortaya çıkan yukardan aşağıya doğru “ulus yaratma” çabasına yönelik pozitivist toplum mühendisliği faaliyeti olarak ideoloji vardır. Tarihsel gelişme süreçleri ve dinamikleri ne kadar farklı olursa olsun, bu durumda da gene işin özü, yani ulus devlet-ideoloji birliği özü-aynıdır. Ancak, emperyalist ülkelerin dünyayı paylaşmaları sürecinde sistemin aşağıdan yukarıya doğru evrimine bağlı olarak ortaya çıkan ulus devlet-emperyalist ideoloji birliği olayı, bu durumda, yukardan aşağıya doğru (tekel kârıyla iç pazarı sömürerek sağlanan sermaye birikimi zemininde) devlete bağlı bir ulus yaratmanın aracı olarak ortaya çıkmaktadır. Bu konuyu daha önceki çalışmalarda yeterince ele aldığımız için tekrar işin ayrıntısına girmiyoruz. Burada altını çizmek istediğimiz nokta, yukardan aşağıya doğru ulus devlet yaratma çabasının da, son tahlilde gene ancak buna uygun bir ideolojiyle birlikte tezgahlanabilmesidir.. Bunun en güzel örneklerinden biri de bizim Kemalist ideolojimiz değil midir!.

KÜRESELLEŞME SÜRECİ VE İDEOLOJİLERİN SONU..

Sermayenin yoğunlaşmasının ve merkezileşmesinin serbest rekabeti nasıl saf dışı bıraktığını, tekellerin-finans kapitalin nasıl doğduğunu, bir işletme sistemi olarak tekelci devlet kapitalizminin serbest rekabetin yerini nasıl aldığını, emperyalist ülkelerin dünyayı paylaşma mücadelesinin aynı zamanda bir ideolojik mücadele şeklinde de yürütülmüş olduğunu biliyoruz. 20.yüzyıl’ın bütün o ideolojilerinin, ve de “devrim anlayışlarının” ne olduğunu, neye hizmet ettiğini biliyoruz![2] Ama bütün bunların yanı sıra bilmemiz gereken bir şey daha var :

Bu süreç de, yani serbest rekabetin inkârı ve tekellerin doğuşu süreci de, zaman içinde kendi inkârını yarattı. Ve öyle oldu ki, tekelci kapitalizm yerini tekrar-ama bu kez küresel bir üst düzeyde, bir başka tür serbest rekabete-serbest rekabetçi küresel bir kapitalizme bıraktı. Tabii buna bağlı olarak, eskiden, ulus devletin kanatlarının altında gelişen ve ulus devletin açtığı ideolojik yolda dünyanın paylaşılması mücadelesi içinde varolan sermaye-finans kapital de, tıpkı o kabuklarını delerek uçup giden ipek böceği kurtçuğu gibi, ulus devleti ve onun milliyetçilik adı verilen ideolojik kabuklarını sırtından atarak dünyanın dörtbir yanına gitmeye-yayılmaya başladı. İşte, sosyalist sistemi de çökerten o küreselleşme sürecinin dinamiği budur; 21.yüzyıl’ı doğuran sürecin diyalektiği budur. Bugün bunu, bu süreci görmeden  başka hiçbir şeyi görmek ve anlamak mümkün değildir!.

Evet, bilginin demokratikleşmesidir işin özü. Buna bağlı olarak da tabii, teknolojik devrimdir. Küreselleşmenin fotoğrafını çektiğiniz zaman görünen tablo budur. Bu doğru. Ama, görünen bu tablonun altında bir de çıplak gözle görünmeyenler var: Bilgi nasıl demokratikleşmişti? Tekel egemenliği nasıl kırılmıştı da üretici güçlerin gelişmesi anlamına gelen teknolojik bir devrim gerçekleşmişti? Nasıl olmuştu da sermaye, arkasında ulus devlet desteği olmadan dünyanın dörtbir yanına elini kolunu sallayarak gidebilir hale gelmişti?. Bu sorulara da cevap verebilmek gerekiyordu. Öyle ya, eski -20.yüzyıl kalıntısı- anlayışa, “emperyalizm teorisine” göre tekelci kapitalizm altında artık yeni bilgiler üretilemiyordu!. Üretilenler de tekellerin koyduğu engelleri aşamıyordu, öyle değil mi?. Şimdi nasıl oluyordu da bu engeller aşılabiliyordu? Bilginin demokratikleşmesi ve teknolojik devrim denilen olay nasıl olmuştu da küreselleşme olarak ifade ettiğimiz sonuca yol açmıştı?

Önce şu gerçeğin bir altını çizelim: Elinizi vicdanınıza koyun ve söyleyin, bugün dünyanın her yanında kapitalizm altında üretici güçler gelişiyor mu gelişmiyor mu? “Hayır gelişmiyor” diyorsanız eğer, diyecek lafım yok size!.Daha geçen gün açıklanan rakamlara göre bu yılın (2014) ilk çeyreğinde Türkiye’de bile büyüme hızı yüzde dördü geçti!  Siz bu gerçeği görmek istemiyorsanız eğer ne diyeyim ki başka, bu noktadan sonra tartışma da olmaz zaten!. Ama yok eğer, üretici güçler artık kapitalizm altında gelişiyorlarsa, o zaman bunun başka izahı yoktur: Bu, açıkça, tekel egemenliğinin artık kırılmış olduğu anlamına gelir. İşte, küreselleşme denilen olay da budur zaten!. Bazıları bugün, modaya uyarak, hem “bilginin demokratikleştiğinden” bahsetmek zorunda kalıyorlar, ama hem de, halâ “tekel egemenliğinden-tekelci kapitalizmden”!.. Olur mu böyle şey!

Sorulması gereken asıl soru şudur artık: Peki, tekel egemenliği yoksa artık, ne var bugün onun yerine?. Nedir şu an üretici güçlerin dünyanın dörtbir yanında olağanüstü boyutlarda gelişmesini sağlayan? Cevap açık: Bunun adı, yeni tipten küreselci bir serbest rekabet düzenidir. Küreselleşmeye neden olan da budur -onun bu rekabetçi özüdür- zaten.

Serbest rekabeti görmeden küreselleşmeden bahsetmek abesle içtigaldir. Hem eski “solcu” tezleri terketmeyeceksin, hem de küreselleşme sürecinden bahsedeceksin!. Bunun anlamı budur! Minareyi eski kılıfına sığdırmaya çalışmaktır!.

İşte, ulus devletlerin çözülmesi sürecinin diyalektiği budur. Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerin “uluslaşırken küreselleşmeleri sürecinin diyalektiğini”[3]de bu genel oluşum içinde yerine oturtarak anlamak lazımdır.

Bugün artık ellerinde birer çanta dünyanın dörtbir yanını dolaşarak mal satmaya çalışıyor Anadolu’nun burjuvaları (tıpkı gelişmiş ülkelerin burjuvaları gibi)!. Artık ulusal sınırlar içinde kalmıyorlar onlar da; yok ulus devletmiş, yok Kemalist ideolojiymiş, kimsenin bunları taktığı yok!!. Yok, çünkü artık kimsenin ulus devletin o koruyucu kabuklarına ihtiyacı kalmadı!.

Tek bir şey var bu süreci tetikleyen: Daha iyi kalitede ve daha ucuza üretebilmek.. Eğer bunu başarabiliyorsan dünya pazarlarında yerin var, başaramıyorsan yok, bu kadar basit!.Yani öyle, ulus devletinin zoruyla-ideolojik ikna gücüyle falan mal satamazsınız artık kimseye!. Eski sömürge düzeni bitti artık!. Bakın Orta Doğu’ya! ABD’siyle Avrupa’sıyla o eski “emperyalist” güçler nal topluyorlar artık geriden!. Gelişmelere uyum sağlamaya çalışarak(!)[4]yeni süreç içinde yer kapmaya çalışıyorlar!!. Bir de Türkiye’ye bakın![5]  Herkes parmak ısırıyor Türkiye’nin şu son on iki yıl içinde katettiği mesafeye!

GELDİK TÜRKİYE’NİN DURUMUNA.. TÜRKİYE NEREDE DURUYOR BUGÜN?.

Soru şudur: Türkiye, bugünkü konumuna 20.yüzyıl mantığına göre (Kapitalizmin Gelişmesinin Eşit Oranda Olmaması Kanunu’na göre) gelişen, varolan o eski dengeleri-statükoları aşarak gelen yeni bir ulus devlet gücü olarak mı gelmiştir? Şu an durduğu yer bu mudur Türkiye’nin? Türkiye, Osmanlı’nın küllerinden yeniden doğuşunu temsil ederek “yükselen yeni emperyal bir güç” olarak mı ilerliyor yolunda?

Bu konu çok önemli; çünkü bazıları-hatta AK Partililer’in bir kısmı da böyle düşünüyorlar!. Onlar da, AK Parti iktidarları altında yapılan işlerin nasıl yapıldığının, Türkiye’nin son yıllarda kendi iktidarları altında bu noktaya kadar nasıl geldiğinin farkında değiller hala(!); sanıyorlar ki, değişen birşey yoktur, nasıl ki eskiden bir Almanya yeri göğü inleterek, mevcut dengeleri altüst ederek çıkıp gelmişse ortaya, bugün de aynı şekilde o rolü Türkiye oynamaktadır! Hatta işi abartarak, daha ileriye gidebilmek için AK parti’ye bir ideoloji ve Erdoğan’a da mesiyanik bir kimlik, ya da, tek adam-“Führer” rolü biçmeye kalkışanlar bile var aralarında!.[6] Bunlara göre, “küllerinden yeniden doğan modern bir Osmanlı Devleti’dir” söz konusu olan!. Nasıl ki, bir Weimar Cumhuriyeti enkazı yükselen bir Almanya’yı yaratmışsa, benzer bir şekilde, “Osmanlı’nın uğradığı haksızlıklar da bugünkü Türkiye’nin yükselişine zemin hazırlamıştır”!!.

21.yüzyıl’ın göbeğinde, ideolojilerin can çekiştiği bir aşamada yeni tipten bir “İslamcı-Osmanlıcılık” yaratarak Türkiye’ye bu deli gömleğini giydirmeye çalışanların aklına şaşarım ben!. Neymiş efendim, “Erdoğan bu yola kefenini giyerek çıkmışmış”!.. Yani deniyor ki, “siz de öyle yapın, her an kendinizi feda etmeye hazır olun”!!. (Bunların “kefen” dedikleri şeyin, aslında, yaratılmaya çalışılan o İDEOLOJİ’den başka birşey olmadığını unutmayın!..)

Peki gerek var mı bütün bunlara; daha doğrusu, bu türden metafizik “kahramanlık” gösterilerine gerek var mı? Bu türden çıkışların farklı çıkarların peşinden koşan bütün o statüko güçlerini birleştirdiği, bunları hep birden üstümüze saldırttığı görülmüyor mu? Bunun da ötesinde, bu türden bir jakobenliğin maddi temelleri var mı -başarı şansı var mı- bugün; 21.yüzyıl’ın göbeğinde, içinde birey olarak kendi varlığının yok olduğu “kefen” yerine geçen bir ideoloji yaratarak -bu türden bir deli gömleğini giyerek- ilerlemeye, mevzi kapmaya çalışmaya imkan ve de gerek var mı?

Bir kere daha altını çizelim: “21.yüzyıl dinamikleri”-“Türkiye’nin elindeki yumuşak güç” silahı falan deyip duruyoruz hep, nedir bütün bunların anlamı?Nedir o Türkiye’nin elindeki silah olmayan “yumuşak güç silahı”! Bir malı daha iyi kalitede, daha ucuza imal ederek rekabet edebilmek, ve bu şekilde, daha çok satarak, dünya pazarlarında daha çok yer kapmak değil midir işin özü! İşte, “küreselleşme” adı verilen bu yeni dönemin atom bombasından daha güçlü olan “silah olmayan o silâhı” budur! Hasbel kader Türkiye’nin de ele geçirerek kullandığı, onun son on yıldır zaferlerden zaferlere koşmasının altındaki mucizevi “yumuşak gücün” özü budur.. Erdoğan’ı “Erdoğan” yapan sırrın içeriği de budur. Onu -yani Erdoğan’ı- kerameti kendinden menkul mesiyanik bir şeyh olarak sunmak, ona -ve Türkiye’ye- yapılan en büyük kötülüktür..

Sakın bu noktayı atlamayın: Bu -bu “yumuşak gücü keşfederek onu elinde tutabilmek- o kadar belirleyici bir dinamiktir ki, AK Parti iktidarıyla birlikte Türkiye gemisi, daha ne olup bittiğinin bile farkına varmadan, ister istemez yelkenlerini bu küresel rüzgarlarla şişirmek-doldurmak durumunda kalmıştır! Buna bir de sistemin -eski Türkiye’nin- küreselleşen bir dünyada artık mevcut yapıyla daha fazla yol alamaz hale gelmesi de eklenince, içe kapalı tarih öncesi yapı çatırdamaya başladı. Kabuklar kırılıyor, tıpkı kanatlanan o kelebek gibi Türkiye uçuşa hazır hale gelmeye başlıyordu. Öyle bir oluşumdu ki bu, bunu 20.yüzyıl paradigması içinde bir yere oturtarak kavramak mümkün değildi; bunun ne Kapitalizmin Gelişmesinin Eşit Oranda Olmaması Kanunuyla ilişkisi vardı, ne de Osmanlının küllerinden yeniden doğuşuyla!. Arkasında hiçbir ulus devlet gücü olmadan ilerliyordu Türkiye!. Bu ilerleyişte ulus devlete, onun silahlı gücüne dayanmak bir yana, tam tersine, o gücü gerileterek, ondan kaynaklanan vesayet sistemini darmadağın ederek oluyordu olup bitenler. İdeolojiye falan da ihtiyacı yoktu Türkiye’nin. Çünkü zaten, ulus devlet engelleriyle birlikte onun Kemalist ideolojisiydi de yerle bir olan!.

İşte geldik meselenin can alıcı hassas noktasına: Ben, bütün bu olup bitenleri herkesin -hatta oyunun baş aktörlerinin bile- tam olarak anlayabildiği kanısında değilim!

Diyeceksiniz ki, “bundan daha tabi ne olabilir, insanlar önce yaşarlar, yaşanılan bu sürecin ne anlama geldiğinin daha sonra farkına varırlar”!. Ben de onu söylemek istiyorum zaten; yani bilinç daima yaşanılan sürecin ardından geliyor. Önce, daha önceki süreçlerin içinde oluşan bilgilerin aydınlattığı yolda yürümeye başlıyorsun. Yeni bilgiler ise atılan yeni adımların sonunda ortaya çıkmaya başlıyorlar. Yani, önce yaşıyorsun sonra yeni şeyler öğreniyorsun!..

Bu söylenilenler, özellikle, bir durumdan tamamen başka yeni bir duruma geçerken daha da büyük bir önem kazanıyor. Hele hele, geçmişinizde, bugün dahi peşinizi bırakmayan, asırlar boyunca kıtalara hükmetmiş olan Osmanlı gibi bir Devletin göz göre göre nasıl parçalandığına şahitlik etmek gibi travmatik bir olay varsa. Bugün ben, gözümü kırpmadan, bir Erdoğan’ın, Osmanlı Sultanlarından bahsederken kullandığı o “ecdadımız” kavramını eleştirebiliyorum. Diyorum ki içimden, “vay anasını, bu ne amansız çelişkidir; o Sultanlar ki, bütün tarih boyunca Müslüman orta sınıflara nefes aldırmayanlar, onlar değil midir; sırf kendilerine rakip olmasınlar diye kafalarını her kaldırışlarında onların tepesine binerek, onları asıp, kesenler, süründürenler onlar değil midir; ama, görüyorsunuz işte, bütün bunlar genede onları kendi katillerine aşık olmaktan alıkoymuyor! Alevileri, kendi katilleri olan o Devlete aşık olma anlamına gelen Stockholm Sendromuna yakalanmakla suçlayanların kendileri de gene aynı sendromdan muzdaripler”! Tamam, belki de ben o zulmü yaşayan kesimden gelmediğim için bu konularda bugün onları daha kolay eleştirebiliyorum; ama doğru değil mi bütün bu söylediklerim?

Gene kendim cevap vereyim, “doğru tabii”! Ama bu doğruların yanı sıra başka doğrular daha var! Osmanlı’nın o son zamanlarını düşünün, Abdülhamid dönemini falan.. Bir yanda batılı emperyalist devletler, diğer yanda ise, bunların ihraç ettikleri oryantalist kültür ihtilali süreci içinde yetişen, pozitivist dünya görüşüne -devrim anlayışına- sahip, herbirisi kendini birer burjuva devrimcisi sanan(!) Müslim-gayrımüslim toplum mühendisleri ordusu! Önce, “devrim yaparak” o gayrımüslimler ayrılıyorlar birer birer.[7]  O zaman bakıyor Osmanlı, ayağının altındaki toprak kayıp gidiyor, ta o III.Selim ve II.Mahmut zamanlarından beri hayata geçirmeye çalıştığı “batılılaşarak Devleti kurtarma” (Osmanlı vatandaşlığı altında bütün Osmanlıları bir araya getirerek Devleti yeniden organize etme) politikasının artık işe yaramadığını görerek politika değiştirmeye çalışıyor. Ve diyor ki Müslüman orta sınıflara, “bakın olmuyor, herşeyi denedim, önce, batılılara ve onların himayesindeki gayrımüslim tebaaya yaranmak için sizlere göz açtırmadım, sizleri astım kestim. “Müsadere” adı altında mülksüzleştirmenin en alasını sizlere uyguladım; ama görüyorsunuz olmadı, birer birer hepsi ayrılıp gidiyorlar!. Özür dilerim!! Alın o zaman, bu Devlet sizin olsun, gelin sahip çıkın ona!!. Kürt, Türk, Arap, Arnavut demeden bütün Müslümanlar bir olun Devletinize sahip çıkın!!. Hepimiz aynı gemideyiz, Devlet gemisi batarsa -ki batmak üzere- hiç kimse sağ kalmayacak”!.. İşte, Osmanlı’nın Abdülhamid’in ağzından Müslüman orta sınıflara söylediği budur.

Sonra ne oluyor peki? Vay sen misin “Müslümanların birliğinden” bahseden, “Devleti bu zeminde yeniden örgütlemeye” çalışan!. Vurun abalıya, “gerici”, “islamcı”, “yobaz” diyerekten bütün o Jöntürk-İttihatçı takımı (gayrımüslim devrimci yoldaşlarıyla da beraber) adamın başına çullanıyorlar, ve “devrim” yaparak onu iktidardan indiriyorlar![8]. Düşünebiliyor musunuz, ilk kez bir Osmanlı Padişahı (Devleti kurtarmak için bile olsa) Müslüman orta sınıflara el uzatıyor ve “gelin, Devlet sizin, tutun şunun ucundan” falan demeye kalkıyor(!); ama bir de bakıyorsunuz, daha sözünü bile tamamlayamadan “halk adına, halka rağmen halk için” “devrim” yaptığını söyleyen bir “devrimciler” kadrosu tarafından alaşağı ediliveriyor!. Ondan sonrası malum!. Yüz yıllık bir yıkım!. Ama, iddia edildiği gibi “yıkılan” o Devlet olmuyor, kabak sonunda gene o Müslüman orta sınıfların başında patlıyor!. “İttihatçılar”, sonra da “Kemalistler” falan derken, bir türlü sivil toplum haline gelme fırsatını bulamayan, kendilerini ve içinde yaşadıkları toplumu yeniden üretememenin verdiği TRAVMA ile kaderlerine küsmüş halde kendi MUHAFAZAKAR dünyalarında (hiç olmazsa bozulmadan kalabilmeyi tercih ederek) yaşayagelen o Müslüman orta sınıfların başında patlıyordu!..

İşte, AK Parti iktidarına kadarki Türkiye tarihinin ana çizgileri bunlardır. Bugün, Kemalist muhalefetin karşısında ayakta kalarak yol almaya çalışan AK Partililer’deki

-ve Erdoğan’daki- o “ecdadımız” saplantısının, bir tür reaksiyona dayanan o Abdülhamid ve Necip Fazıl hayranlığının altıda yatan tarihsel travmanın kökleri bunlardır. Onlar, Devletin İttihatçı kanadına, onun ideolojisine karşı çıkarak, bunların kök söktürdüğü “ecdatlarına” sahip çıkmaya çalışırken, aslında, hiç farkında olmadan Devlete -en çok karşı çıktıkları o Devletin ruhuna- onun başka, İslamcı bir kanadına sahip çıktıklarının farkında değiller! Bunu şuradan anlıyoruz ki, son “Paralelller” operasyonu sırasında “nasıl oldu da bunları hiç farketmediniz” sorusuna, “saflığımıza verin” diyerek nerede durduklarını ortaya koymuş oldular! Bu psikoloji, bu yanılgı, şüphesiz, tarihsel olarak biriken bir reaksiyondan kaynaklanıyordu. Yola çıkarken onlar sanıyorlardı ki, “Devlet aslında bizim, ama o işgal altında; bu yüzden, Devleti Kemalistlerden arındırırsak bu iş biter; Yeni Türkiye, Osmanlı’nın küllerinden yeniden doğmuş şekli olarak ortaya çıkar”!. Ama ne oldu sonra; o “paraleller” olayı bir tür şoktur aslında. “Devletin öteki kanadının asıl sahibinin” kim olduğunu gösteren bir şok! Ama onlar henüz daha işin bu yanını tam olarak anlamış değiller!!. Çünkü kafalarındaki reaksiyona-travmaya dayalı o ideolojik kalıntılar henüz daha kazınmadı. Devlete sahip çıkma yarışı henüz daha son bulmadı!. Öyle kolay kolay bulmaz da! Bu iş öyle bir iştir ki, göreceksiniz bakın, sonunda bu düğümü çözecek olan da gene yaşanılan hayatın kendisi olacaktır. İçine girilen süreç -iç ve dış dinamikler- yol boyunca onları evirip çevirerek nasıl günümüzün modern burjuva devrimcileri haline getirdiyse, bunun ne anlama geldiğini de eninde sonunda onlara gene bu süreç öğretecektir!.. Erbakan’ın kucağında, Necip Fazıl’ların dünyasında İslamcı ideolojinin kanatları altında yetişen o kadroları modern Türkiye’nin mimarları haline dönüştüren 21.yüzyıl paradigmasına güveniyorum ben. Tarihsel olarak oluşan o İslamcı reaksiyonun içinden yavaş yavaş Yeni Türkiye’nin yüzü görünmeye başlıyorsa eğer, bunu ona borçluyuz. Tamam, geçmişe yönelik o travmanın etkisinden kurtulmak kolay değil, ama hayatın içinde kalıp problem çözerek ilerlemek zorunluluğu, onları, bazan kendi iradelerinin de dışında, ileriye doğru itmektedir!. Bu nedenle, çoğu zaman onların ne söylediklerine değil, ne yaptıklarına bakmak gerektiğini düşünüyorum ben!. Evet, içinden çıkıp geldikleri o ideolojik kabuklara, eskiden kalma o reaksiyona bağlı olarak yer yer hatalar yapıyorlar. Ama sonra, hayatın içinde olmanın verdiği o pragmatizmle yapılan hataları görerek bunlarda israr etmeden hemen dönmesini de biliyorlar. Kolay bir iş değil bu.

Erdoğan’ın o, “biz kefenimizi giyerek -yani kendimizi feda ederek- yola çıktık” sözünü de bu konteks içinde değerlendirmek gerekiyor. Tamam, buradaki kefen ideolojidir-İslamcı ideolojidir, yaşanılan sürecin diyalektiği onu kaçınılmaz olarak ideolojinin-ideolojik bir kalkan olarak İslam’ın-  koruyucu kanatlarının içine almıştır; bu doğru. Ve o, önünde duran, hiç aşılmaz gibi görünen engellerin birer birer aşıldığını gördükçe, bütün bunları kendi nefsini feda ederek içine sığındığı o kefene -ideolojiye, onun sağladığı mistik kuvvete atfederek oradan kuvvet almaya çalışıyor, bunlar hep doğru; ama aynı zamanda, yaşamı devam ettirme mücadelesinin kazandırdığı pragmatik bir yanı da var onun. Bunun ne kadar farkında onu bilemiyorum, ama onu asıl ayakta tutan özellik bence bu yanı. Çünkü o, ancak bu tarafı sayesinde içe kapanmaktan kurtularak 21.yüzyıl dinamiklerine açık hale geliyor.

İşte, bu iki yanın bileşmesiyle ortaya çıkıyor Erdoğan diyalektiği. Bir yanıyla ideolojinin koruyucu kabuklarına sığınarak, onun içinde “kendini feda etmiş olma” duygusunun sağladığı “yenilmezlik” psikolojisiyle güç toplarken, diğer yanıyla da, hayat yollarında elastiki bir kimlikle eğilip bükülmeyi başararak ilerlemeye çalışıyor. Burada, sürecin hangi tarafının gelişeceğini belirleyecek olan şüphesiz yaşanılan hayatın diyalektiği olacaktır. Bu o kadar ilginç bir olay ki, eğer işler 20.yüzyıl paradigması içinde dönseydi bu türden bir kişilikten pekala Türkiye’ye özgü bir “Führer” de çıkabilirdi. Ama şimdi öyle olmuyor işte, neden? Çünkü, sen ne yaparsan yap, artık bastığın toprak farklı!. 20.yüzyıl artığı süreçlerin oluşturduğu iradenin dışında seni çekip çeviren 21.yüzyıl paradigmasıdır artık!. Yani artık, sen istesen de Türkiye’yi 20.yüzyıl paradigmasına göre (tıpkı bir zamanların Almanya’sı gibi) “yükselen bir kapitalist güç” haline getiremezsin!!.. Güçlü bir ordu, güçlü bir devlet, ve bu gücün arkasında dünya pazarlarında kendisine yer tutmaya çalışan -bu anlamda güçlü- bir “büyük Türkiye”! Bu değildir artık 21.yüzyıl’ın gerçeği!.. Dünya pazarlarında söz sahibi olabilmenin yolu bu değildir! İşte, “liberallerin” ve “solcuların” anlayamadıkları gerçek burada gizlidir.

20.yüzyıl’ın o “güçlülerinin” bugün ne halde olduklarına bir bakın hele!. Bir türlü çıkamıyorlar içinde bulundukları o statüko bataklığından!. Çünkü, eskiden beri sahip oldukları o güç-güçlü olma anlayışları şimdi kendi zıttını üretmeye başladı!. Şu ABD’nin haline bakın!. “Dünyanın en büyük askeri gücünün”, daha düne kadar dünyanın jandarması olmaya soyunan o gücün haline bakın!. Görüyorsunuz bütün bunlar yetmiyor artık. Tam tersine, devletin ve ordun ne kadar büyükse o kadar geri kalıyorsun 21.yüzyıl koşusunda!. Bunların yerine bilime, tekniğe, bilimsel araştırmalara yatırım yapman lazım artık. Yani artık en güçlü ordusu-devleti olan değil; bilime en çok yatırım yapan, bilim insanları için en çekici hale gelen ülke en güçlü sayılıyor. Dünyanın fatihi olmak için Osmanlı’nın o Devletçi ideolojisine ve Fatih Sultan Mehmet olmaya gerek yok artık (bu söz Erdoğan’a !) En iyi kalite malı en ucuza üretebilendir artık dünya pazarlarının FATİH’İ!

İşte AK Parti’nin ve Erdoğan’ın yürüdükleri yol budur.. Tam anlamıyla bir bıçak sırtı!.. ”Kıldan ince kılıçtan keskin” bir sırat köprüsü sanki!.. Bir yanında, 20.yüzyıl paradigmasının -ve ideolojilerin- “aydınlattığı” bir karanlık(!), diğer yanında ise, 21.yüzyıl paradigmasının (yol aldıkça değeri anlaşılan) aydınlık yolu!.. Ben, inanılmaz bir maharetle bu yolda yürümeye çalışan o insanlara güveniyorum!. Güveniyorum, çünkü benim asıl güvendiğim, girilen o yolun kendine özgü dinamikleridir. Öyle ki, bu yola bir kere girdin mi, artık ondan sonra geri dönüşü yoktur bunun!. Çünkü, atılan her adımla birlikte, doğru yerde durup durmadığını sağlama olanağını da veriyor sana süreç. Üretici güçleri geliştirme yolunda elde edilecek her başarı bir sonra ki adımın da yolunu açıyor.. 21.yüzyıl’ın bu aydınlık yolunda artık hiçbir ideoloji için kendini feda etmeye gerek  yoktur!. Çıkarın artık o ideolojik kefenleri üzerinizden.. Çünkü, bir zamanlar sizi koruyan o ideolojik zırhlar artık bir yük hale geldi



[1]Bu, daha önce antika tarihte tarihsel devrimler sürecinde de böyle olmuştur. Alın bir Osmanlı’yı, ne idi o “Osmanlı Devleti’nin ideolojisi”! Bu durumda da gene güçlü devlet-zor faktörü ve ideoloji birlikte tarih sahnesine çıkıyorlardı..

[2] http://www.aktolga.de/t5.pdf

[3] http://www.duzceyerelhaber.com/Munir-AKTOLGA/15300-Uluslasirken-kuresellesmek

[4]Mısırda olduğu gibi, darbeye darbe bile demeden eski statükoyu devam ettirebileceklerini sanıyorlar!

[5] Bırakın artık şu, „solculuk“ adı altındaki Türkiye düşmanlığını da Türkiye’ye bir bakın!..

[6]Çok ilginç! “Liberaller” ve “solcular”la, kendilerini AK Parti’nin jakobenleri olarak sunan bazı “danışmanlar” korosunun başı çektiği kesim arasında tersinden nasıl da bir uyum var!.. ”Liberaller” ve “solcular” AK Parti’yi ve Erdoğan’ı “Osmanlı’yı diriltmeye çalışan, “Führer” rolünü oynayan faşist bir lider” olarak değerlendirirken, ötekiler de, farklı bir terminolojiyle tersinden -ama, “doğrusu da budur” diyerekten- işi aynı noktaya vardırıyorlar aslında!. Ve elbirliğiyle kurulan bir denge içinde hepsi de görevlerini yerine getiriyorlar!..

[7] Ne güzel değil mi, bundan daha tabii ne olabilirdi, „ulusların kendi kaderlerini tayin hakkı” değil miydi esas olan!! Ama ne gariptir ki, “kendi kaderini tayin eden” bütün o ulusların başına “devrimin” hemen ardından birer Alman kral -ya Rus ajanı- geçiyordu!!. Bütün o 20.yüzyıl tarihini yeniden yazmak gerekiyor aslında!..

[8] İşte „devrim“ „devrim“ denilen o „1908 Devrimi“ olayı budur! Bir tür “27 Mayıs Devrimi” yani! Bu konuyu tartışırken geçen bir arkadaşta dedi ki, “e peki o zaman, eğer 1908 bir devrim değilse, 31 Mart Vaka’sına da “karşı devrim” diyemeyiz, öylemi, peki o neydi o zaman”? Ne kadar ilginç! Ne 1908 bir devrim, ne de 31 Mart bir karşı devrim!! 31 Mart’ın “karşı devrim” olması tamamen 1908’e “devrim” denilmesinin sonucu. Ha 31 Mart mı, bir tür reaksiyon-kendini savunma olayı o. Devletin İslamcı yanının bir refleksi.. Yani, “ilericilikle” “gericilikle” alakası yok bunların. Emperyalist kültür ihtilalinin-Oryantalizmin ürünü Pozitivist toplum mühendisi bir kadronun kalkışmasına karşı varolan sistemin İslamcı kanadının kendini savunnması olayı.. Tarihi bize öyle çarpıtarak öğrettiler ki, tabii kendileri “devrimci” olunca onların dışındakiler de -onları eleştirenler de- hep “karşı devrimci” olmuş oldular! size!...

YAZININ BİRİNCİ BÖLÜMÜ İÇİN TIKLA