Ümit KIVANÇ



Bookmark and Share

Asya mı Ortadoğu mu Avrupa mı Afrika mı?


20.06.2019 - Bu Yazı 207 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 Resmî olmak istersek ‘uluslararası ilişkiler’, rahat davranalım dersek ‘dünyanın vaziyeti’ hakkında görüşüne her zaman kulak verdiğimiz akademisyen-yazar Soli Özel, Institut Montaigne’deki konuk hocalık zamanını bize hizmet için de değerlendirdi, ABD dış politikası ve yine dünyanın vaziyeti hakkında konuşmanın gayet anlamlı olduğu biriyle görüştü. Özel, Harvard (John F. Kennedy School of Government) hocalarından, Foreign Policy yazarı Stephen Walta dünyanın nereye gittiğini anlamaya çalışan herkesin cevabını merak ettiği sorular sordu. Görüşme Institut Montaigne’in sitesindeyayımlandı.

Walt, “operasyonel” bir şahsiyet sayılmaz; fiilen ABD dış politikasına dair kararları verenler arasında yeralmıyor. Ancak görüşlerinin temsilî niteliği var. ABD dış politika teorisyenleri arasında “gerçekçiler” olarak adlandırılan eğilimin temsilcilerinden. Yani baskın çıkmaları halinde önümüzdeki dönemde ABD’nin dünyanın gerikalanına ilişkin tutumuna yön verecek yaklaşımlar ortaya koyuyor.

Özel’in Walt’la söyleşisinden bazı parçalar aktaracağım. Madem hizmet var, azıcık daha geliştirip yaygınlaştırayım :)

ABD-AVRUPA İLİŞKİSİ - Stephen Walt’a göre, ABD’nin Avrupa’da artık pek çıkarı kalmıyor. Avrupalılar da ABD’den uzaklaşma ihtimali karşısında büyük endişelere kapılmıyorlar. Çin’le bir sürü iş yapmak niyetindeler. Walt ABD açısından dünya meselelerini çoğu zaman Çin’i odağa oturtarak değerlendiriyor. NATO ve Avrupa bağlantısının Çin’le mücadelede ABD’ye yararı yok, diyor bu doğrultuda. Avrupa’nın Çin’e coğrafî uzaklığını da Washington ile Avrupa başkentleri arasındaki ilgi alanı ayrışmasında etken olarak anıyor. Avrupalıların Çin’i yeterince tehlikeli bulmayışlarına takılıyor: Belki Avrupalılar da kendi hesaplarına Çin’den kaygı duymaya başlarlarsa, anca o zaman ABD ile aralarında yakınlaşmanın yeniden sözkonusu olabileceğini ileri sürüyor. “Eğer,” diyor Walt, “bir Amerikan savaş gemisi, dizel-elektrik motoru Almanya’da yapılmış bir Çin denizaltısınca tehdit edilir veya batırılırsa, bu durum Amerikan siyaset[çiler]i tarafından hoş karşılanmaz.”

 

RUSYA - Soli Özel, Walt’un ABD başta Batı devletleri yöneticilerine dair sık tekrarladığı eleştirisini hatırlatıyor: “Eğer saldırgan tutumla NATO’yu genişletmeye girişmeseydik Rusya’nın tarihî korkuları canlanmayacaktı.” Böyle dediniz, ama, diyor, Rusya yalnız savunmacı değil aynı zamanda agresif bir güç. Walt, “Rusya’yla Soğuk Savaş sonrası ilişkiyi Batı’nın pek kötü yönettiği apaçık,” cevabını veriyor. Tabiî, bu Kırım’ın ilhakını onaylamak falan anlamına gelmez, şerhini düşerek. Yine de, “Rusya’nın uzun vadede arz ettiği tehdidi de abarttık,” diye devam ediyor. “Rusya, Facebook ve sosyal medya aracılığıyla [başka ülkelerin] içişlerine karışarak, ordusuyla yaptığından çok daha fazla iş yaptı.” Walt, Rusya’nın elinde fazla seçenek bulunmadığını ileri sürüyor: Ekonomisi doğalgaz ve petrol satışına bağımlı, nüfusu yaşlanıyor ve azalıyor, yakın geleceği şekillendirecek teknolojik gelişmelerin çoğunda yetersiz, geride kalıyor Rusya, ona göre. “Geleceğin bir süper gücü değil,” diyor Walt. “İtalya’nınki boyutlarında bir ekonomiyle dünyaya hakim olamazsınız.” NATO’nun Avrupalı üyelerinin her yıl savunmaya Rusya’nınkinin üç-dört katı para harcadığını hatırlatıyor.

Rusya konusunda Stephen Walt’un söyledikleri, dünya çapındaki yeni bir güçler dengesi(-çatışması) tasavvurunu akla getiriyor. Avrupa ile Rusya’nın arası iyi olsa, Rusya batı sınırından gelecek tehlikeler yüzünden kaygılanmasa, Avrupalılar Rusya’nın Ukrayna ve Baltık devletlerini rahat bırakacağına güvense ne iyi olurdu, diyor Walt. Rusya ile Çin birbirlerine doğru itilmeseler de, giderek ayrışacakları bir akışa kendilerini bırakıp birbirlerinden uzağa sürüklenseler… Açıkça ifade ettiği bu. Yani ABD dış politikasına dair öneriler geliştirenlerin en azından Walt’un yaklaşımına yakın kesimi için, Rusya Çin’e karşı potansiyel müttefik haline bile gelebilir. En azından Moskova’yı Pekin’e doğru itecek politikalardan kaçınılması yaklaşımının ABD siyasî eliti içinde yerleşikleştiği zaten söylenegeliyordu.

VE ÇİN - Bundan böyle bütün mevzulara öncelikle Pekin’le Washington’ın etkinlik mücadelesi açısından bakılacağı izlenimi veren Walt, Çin’in gücü hakkındaki değerlendirmesiyle, bu izlenimi bulandırıyor. SSCB’nin 2. Dünya Savaşı’ndan sonra sahip olduğu kapasiteye Çin sahip değil, diyor. SSCB’nin bir vakitler sahip olduğu etkinlik, ona göre, yalnız nükleer başlıkları ve konvansiyonel ordusunun gücü değil, özellikle sömürgelerden kurtuluş sürecinde bütün dünyaya yayılabileceğinden ABD yöneticilerinin korktuğu ideolojik etken sayesinde oluşmuştu. “İnsanlar üzerinde manyetik çekim gücü vardı” diyor Walt. Yani SSCB’nin meydan okumasını ciddîye almak için her türlü sebep vardı; oysa “Çin henüz bu kategoride değil”. Şu ilginç lafı ekliyor Walt: “Sık sık söylüyorum, ne vakit Amerikan yatırım fonu (hedge fund) milyarderleri, burada, ABD’de işler kötüye giderse diye Şangay’da devremülkler edinirler, o zaman sahiden bir şey değişmiş demektir.”

Walt Çin’in başlıca handikapı olarak, “orta gelir tuzağı”na işaret ediyor. Kişi başı 150 dolar millî gelirden 9.000 dolara gelmek büyük başarı, ama 10.000’den 30.000’e çıkmak çok zor, diyor. ABD’de kişi başı ortalama millî gelirin 50-60.000 dolar olduğunu hatırlatarak, buna, Çin’in nüfusunun azaldığını ve ortayaşlı kesimin “dramatik şekilde artacağını” ekleyerek, Çin’in gücünü abartmamak gerektiği yollu görüşünü destekliyor.

Çin lafı geçer geçmez akla geleni Soli Özel, kısaca, “Huawei diyeyim?” diye ortaya sürüyor. Walt, ‘Çinliler teknolojilerini yayacaklar, her yere Truva atları yerleştirecekler, sonra günün birinde Çin’de biri bir düğmeye basacak ve Amerikan ekonomisini mahvedecek’ yollu görüşleri zorlama buluyor. Yine de tehlikenin sıfır olmadığını belirtiyor, “dikkat etmezsek…” uyarısıyla.

Hemen ardından Özel, “Kuşak ve Yol Projesi”ni soruyor: Bu girişim Çin’e geniş bir alanda etkinlik sağlamayacak mı? Walt, kapsadığı ülkelerin siyasî elitleri nezdinde projenin öncelikle rüşvet yoluyla işbirlikçiler yaratmaya yaradığını söylüyor: Çin yatırım yaptığında elbette pek çok kişi bundan yararlanıyor ve kazancını artırmak istiyor. Çin bu şekilde işbirlikçiler ediniyor. Sonra şunları hatırlatıyor: Ama bir ülkeye demiryolu veya liman yapınca, orada işler istediği gibi gitmezse bunları alıp geri götürme şansı yok. Batılı ülkeler de pek çok yere yatırımlar yaptılar ve sonra oralarda umdukları kadar etkili olamadıklarını gördüler.

Her şeyin getirilip ABD-Çin etkinlik mücadelesine bağlandığı yerde Çin’in öyle söylendiği kadar etkili bir “yükselen güç” olmadığının yinelenmesine ne anlam vermeliyiz?

SURİYE - Bu konuda Stephen Walt’un söyledikleri zamanında tepki yaratmıştı, bu yüzden şaşırtıcı değil. Yine de kaşların kalkmasına yolaçacak cinsten. Olabildiğince istikrar, mültecilerin geri dönüşü için uygun koşullar ve ülkenin yeniden inşasını istiyorsak, diyor, bütün alternatifler arasında en iyisi Esad’ın savaşı kazanmasını sağlamak! Walt, Trump’ın Suriye’den asker çekme kararını da doğru bulmuş, “Kürtleri kaderleriyle başbaşa bırakma”nın o kadar önemsenecek bir sakınca olmadığını ileri sürmüştü.

İRAN - Walt, Trump için, “ısırmıyor, havlıyor” diyor, başkanın bütün saldırganca tutumuna rağmen askerî operasyonlara pek hevesli olmadığına dikkat çekiyor. Bu yüzden İran’la savaş beklemiyor. Ancak “sıfır ihtimal” de diyemiyor. Aksine, “savaş beklemiyorum”un sonuna “umarım haklıyımdır”ı ekliyor.

ABD ELİTLERİ - Walt, “Bizim dış politika elitlerimiz o kadar akıllı değil,” diye konuşuyor -ki, bu da sık sık tekrarladığı bir görüş. “Dünyayı idare etmeye, dünyanın her yerindeki yerel politikayı şekillendirmeye alışmış bir elitimiz var.” Tek kutuplu denen dönemde, nerede ne istiyorsak bedel ödemeksizin yapabileceğimiz fikrine kapıldık, diyor. Oysa şimdi durum farklı, yeniden Büyük Güçler arasındaki çekişme ve denge arayışı belirleyecek dünya ortamını. Her adımda tercihler yapmamız, kararlar vermemiz gerekiyor, diyor Walt: “Asya mı Ortadoğu mu? Afrika mı Avrupa mı?” Devletlerinin dış politikası hakkında konuşan ABD’liler çoğu zaman “Strateji” türü masa oyunlarını akla getirir.

ABD yüksek siyaset ortamına yalnız bu dönüşümün başlaması değil, Trump’ın züccaciyeci dükkânına dalmış fil gibi ortalığı kırıp geçirmesi de fazlasıyla etki yapmış; Walt’un söylediklerinden böyle anlaşılıyor. Trump birçok yerleşik fikri, ortodoksça inanışları sorgulamayı sağladı, diyor. ‘Japonya ve Güney Kore kendi nükleer gücüne sahip olsun, herkes her şeyi bizden beklemesin’ yollu çıkışlar, birçok insana mâkûl geldi. Bizzat Walt soruyor: Avrupa ülkelerinin işbirliği yapıp kendilerini koruması niye çılgınca bir fikir olsun? Anlaşılan Avrupa’dan sıtkı sıyrılmış...

“LİBERAL HEGEMONYA”NIN SONU • Yalnız Trump’ın ortalığı dağıtmasıyla kısa süre önce çılgınca bulunacak fikirlerin rağbet görmesi değil, Walt’un işaret ettiği, hattâ adını koyduğu bir başka değişim de yakın gelecekte hem uluslararası ilişkileri hem birçok ülkedeki siyasî hayatı şekillendirecek nitelikte: “Liberal hegemonya”dan uzaklaşılacağı görüşünü yineliyor Walt. Çin’le ve Avrupa’yla ilgili bütün söyledikleriyle birarada düşünülünce, yalnız Trump gibi şuursuz, dağınık sağcıların değil, yerleşik nizamın sağduyulu, “gerçekçi” mensuplarının da ABD’yi “sosyal sorumluluktan azâde kılma” yanlısı olduğu zaten biliniyor. Ancak bu bir yeni izolasyonizm gibi görünmüyor. Çin’in ABD’ye rakip çıkmasını önleme hedefiyle, sadece savaş gemilerinin birbirlerini taciz ettiği okyanus kıyılarında değil, sokaklarda yürüyen insanların ellerindeki telefonlarda da cereyan edecek bir mücadeleye işaret ediyor bu sözler.

Bu tarz bir yeni dünya durumunun birçok ülkeye etkisi pek hayırlı olacak gibi görünmüyor. Umalım aksi olsun, bir vakitler Sovyetler’in sahip olduğu etkinin önemli unsuru diye sayılan “ideolojik etken”, bu defa daha çok adalet ve özgürlüğe sahip olanın “manyetik çekim gücü”nü artırma yönünde rol oynasın.

Bu zihin açıcı söyleşi için Soli Özel’e tekrar teşekkür ederek bitireyim.

Facebook Yorumları

reklam
13.07.2019
S-400 bayramı kutlu olsun
7.07.2019
S-400 muamması: 'Yok artık!' ihtimali
5.07.2019
“MGK’nın sivil şekli” - Cemil Çiçek forever
4.07.2019
Kıymetlendirme destanı 4 - Ağırlık
3.07.2019
Kıymetlendirme destanı 3 - Sui generis
1.07.2019
Kıymetlendirme destanı 2 - Hicap ve töhmet
29.06.2019
Kıymetlendirme destanı 1 - Melanet
20.06.2019
Asya mı Ortadoğu mu Avrupa mı Afrika mı?
19.06.2019
Tarihî akşamın ufkunda
12.06.2019
5G: Yeni sivil mücadele alanı
11.06.2019
Sahibini çarpan fırça yaparız!
7.06.2019
Alkolik evsizin haysiyeti
5.06.2019
Yeni denklemin güzel potansiyeli
27.05.2019
Ayartma, bağlanma, kirletme
21.05.2019
Narsisistin aynalar âlemi
9.05.2019
Seçimin katli “Allah’ın lütfu” mu?
1.05.2019
“Vilayet Türkiye”
23.4.2019
Yurttaşlık bilgisiyle hazır olay analizi
21.4.2019
Seçimlerin kritik siyasî sonuçları
18.4.2019
Mücadele düşmanı: İyimserlik polisi
14.4.2019
Çoğulcu demokrasi ve derin korkular
11.4.2019
Mikro Türkiye: Rabia Naz felaketi
31.3.2019
Siyaseti bitmiş iktidar
17.3.2019
Katliam denklemleri
15.3.2019
Açmazdaki iktidar, meçhul muhalefet
12.3.2019
'Ezanı protesto' henüz icat edilmedi
4.3.2019
Mesihler cirit atıyor
26.2.2019
Biz ihtimalini seviyoruz…
17.2.2019
Bakanlık tarafından ivedilikle!
10.2.2019
Erdoğan’ın Sivas’ta anlattıkları
8.2.2019
Brezilya: Paramiliter-mafyozo kapitalizm?
1.2.2019
Kabristanda kelepçe
30.1.2019
Kendi kuyusunu kazan kitleler
28.1.2019
Anti-emperyalist Mugabe’nin milyon doları
22.1.2019
Büşra, Kübra, Merve, takın onu tekrar çabuk!
18.1.2019
Deve gibi, fil gibi bir sıkıntı
9.1.2019
Çaycıya çerçeve boyatan müze müdürü ve…
3.1.2019
Emine Hanım’ın korkunç suçu
26.12.2018
Cevap buluyor muyuz “sorular”a?
23.12.2018
Muhalefet ve çaresizlik: Böyleyken böyle
20.12.2018
Yeniden düşünsek mi bazı şeyleri?
27.11.2018
Toplumsal patoloji
24.11.2018
Yeniden ekmek gibi ihtiyaca dönüşmek…
11.11.2018
ABD seçimleri ve 'bizimkiler'
7.11.2018
Bir ismin sergüzeşti: Ceylin
3.11.2018
Kaşıkçı cinayetinde gelinen nokta
31.10.2018
Trump’ta 'bir baba bulmuş' - 2
30.10.2018
Trump’ta 'bir baba bulmuş' - 1
29.10.2018
Kaşıkçı’nın kaybedilmesi / 4: Akıllı saat?
24.10.2018
Kaşıkçı’nın kaybedilmesi / 3: Tavırlar
23.10.2018
Kaşıkçı’nın kaybedilmesi / 2: Kokular
22.10.2018
Kaşıkçı’nın kaybedilmesi 1: O gün
19.10.2018
İçeride tiranlık, dışarıda Vahşi Batı
10.10.2018
Şımarık zengin çocuğunu kızdırdılar
9.10.2018
Bildiğimiz devlet neye dönüşüyor?
8.10.2018
Aynadaki aksine bir bak, göreceksin ne geçmiş ne istikbal durur yerinde
30.9.2018
Bazı AKP’liler kavrayamamış, ya biz?
9.9.2018
Üçlü zirve: Makas açılıyor
3.9.2018
İdlib savaşı başlıyor
30.8.2018
Kabil’in soyu
26.8.2018
Yönetenlerin yasayı takmadığı yeni dönem
24.8.2018
Bayram yürüyüşü
21.8.2018
Muhalefet ve bazı sinir bozucu olgular
9.8.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 10
8.8.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 9
7.8.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 8
6.8.2018
Ona vuramıyor musun, vur bize!
5.8.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 7
4.8.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 6
3.8.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 5
2.8.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 4
1.8.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 3
31.7.2018
Adnan Oktar operasyonu ve sorular - 2
30.7.2018
Adnan Oktar Operasyonu ve sorular - 1
28.7.2018
Osman’a mektup - 'Ruhumu asla!'
22.7.2018
Firavunun laneti, Timur’un laneti ve öbürleri
7.7.2018
Koltuklara yerleşilirken
4.7.2018
Tarih nasıl yazılır, insan nasıl bozulur?
27.6.2018
Hayal kırıklığı, azim, haysiyet
23.6.2018
Seçim ve yeniden kuruluş
14.6.2018
'Beklenen heyecan' doğmadı, diyor Bay Selvi
9.6.2018
Ne yüzle aday oluyorsun, Selahattin?
30.5.2018
'Girişimci'
27.5.2018
Durduk yerde işgüzarlık yapanlar dışlandı
16.5.2018
Siyasî vaziyetlere bakalım…
9.5.2018
'İyi' Parti iyi mi kötü mü?
26.4.2018
Suriye artık tam anlamıyla iç mesele
20.4.2018
Muktedir dinbaz ortamları
6.4.2018
Distopya yarışında Çin önde
30.3.2018
Günümüzün Marksizmi nerede?
9.3.2018
Neden orada kalmadılar?
3.3.2018
Sıvasız evler, bayraklar
27.2.2018
Cihatçılar arası savaşta da taraf olmaya doğru
16.2.2018
Sırtlanlar hakkında temel bilgiler
11.2.2018
TSK İdlib içlerinde
31.1.2018
29-30 Ocak: Dün gece neler oldu?
30.1.2018
Hainlik
18.1.2018
Sana bakmadık, Dilek, büyük işlerle meşgûldük
15.1.2018
İdlib skandalı: Bir gece ansızın kusabiliriz
8.1.2018
Selahattin Demirtaş’ın ayrılışı
29.12.2017
Bir 'sezon finali' dökümü
20.12.2017
Ümmete muhabbet bir başka
18.12.2017
Meydandaki büyük sütun
8.12.2017
Gemi...
22.11.2017
Zarrab’ı beklerken; 3,9710
19.11.2017
Rakka’da ne oldu?
31.10.2017
'Milli irade' için salâ okunuyor
24.10.2017
Belediye başkanları ve 'Lider rejimi'
10.10.2017
Arabayı yıkatın, tozlanmış
1.10.2017
Vanderbilt tragedyası
28.9.2017
Zamk Destanı
22.8.2017
İçsavaşın şartları
14.8.2017
ABD-Kuzey Kore: Olmaz demeyelim
3.8.2017
Cumhuriyet davası: Varolmayan bir dava
1.8.2017
Turhan’ın bir lirası
28.7.2017
Cumhuriyet davasında şu ana kadar
8.7.2017
Efrin-Ankara, ABD-Rusya
30.6.2017
Sinemasız şehirler
21.6.2017
Acaba Fikri Bey’ler nasıl birileri?
15.6.2017
'Değerler'
8.6.2017
Suudîler, Katar'lar, niye böyle yapıyorsunuz?
3.6.2017
ÇıkarınYoksaSanaNe kültürü
26.5.2017
Tekme, diyorum; kargo, diyorum
12.5.2017
Turuncu saçlı biriyle resim çektireceksin, bi ferahlama gelecek bööle…
4.5.2017
Kimini zulüm uçuruyor, kimini hırs
19.4.2017
Karşı şeridi tıkamayacaksın
1.4.2017
Küçük adamlar büyük hırslar 2: 450 bin dolardan 180 derece çıkınca ne kalır?
26.3.2017
Olay Diyarbakır’da geçmektedir…
27.2.2017
Mukaddes idam ve hukuklu devlet
16.2.2017
"Şu sebeple evet diyoruz" diyemeyip de "onlar hayır dediği için" ucuzluğuna başvurunca ne demiş oluyorlar?
9.2.2017
Allah kimseyi bu hale düşürmesin
29.1.2017
Suriye El-Kaide’si kendini savunuyor…
27.1.2017
İdlib - Silahlı muhalefet Ahrar'da birleşiyor
26.1.2017
El-Bab civarında neler oluyor - bir öğrenebilsek...
23.1.2017
Gazetecilik intihara mı hazırlanıyor?
4.1.2017
Mecburiyetten konuşuyoruz
31.12.2016
IŞİD, 2 kişiyi 'Fırat Kalkanı' harekâtı için çalıştıkları gerekçesiyle idam etti
30.12.2016
Suudilerin başına ne gelir?
23.12.2016
'Ne halt ediyoruz?' diyen var mı aranızda?
21.12.2016
'Atıl kurt!'
20.12.2016
Dink davasında gelinen aşama
3.12.2016
Sürat canavarı sanıldığından tehlikeli
1.12.2016
Bitirim Apartmanı
28.11.2016
Tahir Elçi için
22.11.2016
Tecavüzcüyü İhya Kanunu çıkarmaya uğraşanların saflarında dalgalanma mı var?
18.11.2016
Ana akım medyanın tekliğe ve yokluğa gidişi
11.11.2016
Var mı imlâ konusunda benden sağlam kaynak?
8.11.2016
DAİŞ ile TAK aynı eylemi nasıl üstleniyor?
7.11.2016
DAİŞ yaptı ama biz PKK diyelim!?
3.11.2016
Aydın Abi bi' tanedir, en sıkışık zamanda en dar yeri gülümsemesiyle genişletebilir...
20.10.2016
Musul ve yalanla yaşamada yeni aşama
9.10.2016
Bir basit soru: Kürtler neden düşman sayılıyor?
4.10.2016
Hülâsa: O iyi insandır, siz kötüsünüz
1.10.2016
Haydin savaşa, haydin savaşa!
22.9.2016
Suriye’de El-Kaide meselesi ve Ankara
16.9.2016
Şiddetin soluğu
1.9.2016
Buyum, bu kadarım, ne yapayım…
24.8.2016
Cerablus - Türkiye bizzat savaşın içinde
14.8.2016
Kim bu darbenin lideri, başarılı olsaydı kimler kurulacaktı makam arabalarına, Saray'a, Meclis'e?
8.8.2016
Türkiye nasıl görünüyor?
30.7.2016
Darbe girişimine katılanların hepsi Gülen teşkilatından ibaret değil
13.7.2016
Bahoz Erdal haberi inandırıcı mı?
11.7.2016
Her şehirde birkaç “Pankisi Mahallesi” hayal mi?
3.7.2016
Şaka sandılar
21.6.2016
Dil dediğin nedir ki...
10.6.2016
IŞİD'in Halep'in kuzeyinde sıkışması demek, kaçacakları tek yer Türkiye demektir!
23.5.2016
Millet Meclisi'ni havaya uçurmak üzeresiniz, bunda gülünecek ne var?
15.4.2016
Muhalifler bile
9.4.2016
Gazetecilik burada ölürken dünyada canlandı
4.4.2016
Bir şekilde, bir yerde, bir zaman
23.3.2016
Sizinkiler yapmış, aman saklayın!
18.3.2016
Seçim öncesi HDP’ye ‘bağımsız girin’ diyen AKP, şimdi onları Meclis’ten atıyor
10.3.2016
Otuz kere kapatırsan olur!?
8.3.2016
Niye'ler, keşke'ler, Haber Nöbeti
2.3.2016
Şu üç soruyla uğraşsak?
18.2.2016
Bir defa daha, akıldışılık üzerine
17.2.2016
Dış politikada da aynı düstur: Kürt anasını görmesin
10.2.2016
Yolunda mı işler, memnun muyuz inşallah?
5.2.2016
Resim inmez, dışarısı görünmez
3.2.2016
Toledo'da buluşalım
29.1.2016
Kötülükle kader birliği
27.1.2016
Mekanizmanın dişlileri
20.1.2016
Türkiye'nin anahtarı
16.1.2016
Sultanahmet kavşağı
5.1.2016
Sesler oradan nasıl duyuluyor
5.1.2016
"Eşcinsellere ölüm!" - bizimkiler hariç...
2.1.2016
Hasan Karakaya başarmış olarak öldü
31.12.2015
Utanabilsek her şey hallolacak
30.12.2015
Yıldönümünde Roboski vesilesiyle: Sorun sensin
25.12.2015
Elimiz iş tutmalı
23.12.2015
Bir Pazar yazısı
18.12.2015
Zalimsiniz, yaptığınız da zulüm
16.12.2015
Türkler nerede?
10.12.2015
Başkasının fotoğrafı mıdır, ayna mıdır...
8.12.2015
Kendinden bombalı yelek işine girmek
4.12.2015
Haysiyet meselesi - öyle bakalım
2.12.2015
Sen hedef yap, öldüren bulunur
30.11.2015
Her şeyi anlamak istiyor musunuz?
26.11.2015
Rus uçağını düşürmek gerekli miydi?
25.11.2015
"Ortadoğu karamsarlığı"
19.11.2015
IŞİD-DAİŞ'e Batı'dan niye katılıyorlar?
18.11.2015
Suriye pasaportuyla intihar eylemi
13.11.2015
Yeni aşama: Kopuşa doğru...
10.11.2015
Yüce Yargı'nın kadınlarla savaşı
6.11.2015
Bir sürü tedirgin kuşlar
3.11.2015
Ne yapılacak, mücadele edilecek
30.10.2015
Nefretten mi neden bilmem...
28.10.2015
Hrant'ı Akyürek'le Yılmazer mi öldürdü?
23.10.2015
İşte yerli ve millî: Beyaz Toros
21.10.2015
Yeni Şafak "söz söyleyin" diyor, söyleyelim
16.10.2015
Yalanları temizlemek kolay da sonra ne olacak?
15.10.2015
Bir dakikacık saygı gösteremeyenler
13.10.2015
Alçaklığın bugünkü, dünkü, evvelsi günkü... tarihi
9.10.2015
Utanmamız da mı yok?
7.10.2015
Söz söylenmeyecek yerde birkaç söz
2.10.2015
Sıra
30.9.2015
Öldürmek ve öldüren niye sorun değil?
25.9.2015
Roller değişti, kurban biziz
23.9.2015
Yerli ve millî - Son kalkışma
18.9.2015
Trajik olamayan bir karakter
15.9.2015
Barış, öncelikle siyasî bir talep değil
10.9.2015
Bildiklerimiz, bilmediklerimiz
3.9.2015
Allah'tan haber almak, peygamber adına konuşmak
1.9.2015
Millet-i hakime ve devlet Kürtlere ne diyor?
27.8.2015
Muhtarlara Hitap'ta şeytan kovma anları
26.8.2015
Bu ne bilgi, ah, bu ne tecrübe!
21.8.2015
Erdoğan'la aynı cephedesin, TC_Aysun
18.8.2015
Ey millet-i hakime, haberler fena
13.8.2015
Tekzip yiyen Sultan Murad medeniyeti
12.8.2015
Memnun muyuz millet?
7.8.2015
Askerin ne düşündüğünü yeniden sorarken...
4.8.2015
Öldürmek yetmiyor, cenazelere zulmedelim
3.8.2015
Onlar gülmeyecekse ne için uğraşıyoruz?
31.7.2015
Kafka, Samsa, böcek, biz
29.7.2015
Darbe ve toplumsal desteği
24.7.2015
Bataklık insanları
21.7.2015
Devletten şüphelenmeyen bizden değildir
17.7.2015
Çöken yalnız Yunanistan değil
15.7.2015
Türk basını: Bir devlet kurumu
13.7.2015
Büyük Suriye meselesi veya Faris'in küçük öyküsü
10.7.2015
Siz de geçip bi bu taraftan bakın hele
7.7.2015
Ey Syriza, ayaklar baş mı olsun!
3.7.2015
Ne güzel komşumuzdun sen Devlet Bey...
30.6.2015
Kürtler ve TC'nin iki büyük handikapı
25.6.2015
Çünkü ben aptalım
24.6.2015
Zorunlu bir açıklama
23.6.2015
Acı hakikatleri köşeyazarınızdan öğrenin
18.6.2015
Şeyh Said Seriyyeleri
16.6.2015
İzin verme Diyarbakır, artık vuramasınlar sana
11.6.2015
Telafi sınavı: '90'lar reloaded
11.6.2015
Karanlık günde aydınlık yüzler
9.6.2015
Savaştan buraya insanlık macerası
6.6.2015
İçim rahat, teşekkür ederim
4.6.2015
Zehirli karanlıkta temiz kalınmaz
3.6.2015
Siz gidin, biz onları oyalarız!
2.6.2015
Bir tedavi yolu bulduk, bırakmayalım
29.5.2015
"Kürtler nerede?" - "Yine cenazedeyiz."
26.5.2015
İşçiler diye birileri vardı, hatırladık mı?
22.5.2015
30'a 40'a bakmayın derim ben şahsen
20.5.2015
Saldırdıkları, çoğulcu-demokratik istikbalimiz
17.5.2015
İffetli kadına bu yapılır mı?
14.5.2015
Bir söz, bir tekme
13.5.2015
Hayır ölmedi, bünyemizde yaşıyor
7.5.2015
"Seçime giderken" araştırması - Bazı tesbitler
6.5.2015
Diyanet'ten tokat gibi cevap!
5.5.2015
Aşağılık davranış - aşağılık insan
4.5.2015
Zalimler için kaderin fotoğrafı
30.4.2015
Kıbrıs meselesi kimindir, niye muhalefetin değildir?
28.4.2015
Cumartesi gecesi ateşi
23.4.2015
Kötü haber, müesses nizam: HDP kalıcı
22.4.2015
Fair play'in Türkçesi var mıdır?
17.4.2015
Devletin belgeleri - bizim belgelerimiz
14.4.2015
Papa'ya yakışmamış, ama size yakışıyor
10.4.2015
Küstahlığı seviyoruz, pişkinliğe tapıyoruz
7.4.2015
"Güvenilir kaynak"tan Yemen tesbitleri
02.04.2015
Acep ne iştir, anlayacağız
01.04.2015
Yemenli'nin gözünde
01.04.2015
Ey yaprak, ne oluyor öyle kıpır kıpır!
27.03.2015
Kürdün katırı
24.03.2015
Yeni kamplaşma bildik eski formülle mi olacak?
21.03.2015
Ben beceriksizlik yaptım diye hakikat değişmeyecek
19.03.2015
Bir yanda aziz millet, öbür yanda BOP'lar moplar
18.03.2015
TC klasiği: İnsandan ömür çalmak
17.03.2015
Zulmün bu kadarı fazla, zulmün bu kadarına ortak olmak fazla!
16.03.2015
Ölüm de yalnızlık da durduramıyor şımarıklığı
13.03.2015
Ya o güzide kuruma şey olursa?!..
10.03.2015
Tavır "duruş" oldu, siyaset kimlik gösterme
26.02.2015
Buyurun, nasıl yardımcı olabilirim..?
25.02.2015
Davutoğlu rekora koşuyor: Binbir gaf birarada
21.02.2015
Cemaat'ten özeleştiri ve yeni Kürt politikası
20.02.2015
Medeniyet olayı patladı, fena yenildiniz, hoca
17.02.2015
Kadın-erkek, din, tesettür - bazı sorular
15.02.2015
Tecavüzün cezası
14.02.2015
Özgecan'ı öldürdüler
13.02.2015
Putin mi zayıf Batı mı? - ilginç bir görüşme
12.02.2015
Kalbiniz yok, beyniniz cılk
11.02.2015
Kendini onaylama, hayat amacı olamaz ki!
09.02.2015
Akif Bey, Matmazel'e karşı
07.02.2015
Eski Mısır'da Mevlevi etkisi!
06.02.2015
Yüzleşme, affetme-affedilme ve ukde
04.02.2015
Banka meselesi de bir başka tuhaflık değil mi?
03.02.2015
Agos nedir, ne işe yarar?
29.01.2015
İktisatçılarla liberallerin Syriza telaşı
27.01.2015
Hrant'ın Arkadaşları kadar taş düşsün kafanıza
22.01.2015
Cehennem varolsun, başka şey istemiyorum
20.01.2015
19 Ocak ve 2015 - Utanç verici işler
13.01.2015
12 Ocak 2014, saat 03:30
12.01.2015
Hayat Bumedyen hakkında öğrenebildiklerim
09.01.2015
Katliamı savunmak, katliam savunmaktır
07.01.2015
Geerdink'in başına gelen, bizim içimizden dökülen
06.01.2015
Pan-İslâmcı'nın Macera Kılavuzu
31.12.2014
"İyi seneler" diyebilmek güzel olurdu
29.12.2014
Roboski neyin adı?
16.12.2014
Cemaat hakkında üç yazı
11.12.2014
Cinayeti Cemaat'e yıkma tezgâhı
06.12.2014
Osmanlıca, AKP'den çok daha önemli konu
02.12.2014
Türkiye'den Kobani'ye saldıran IŞİD'e hükümet yardım etti mi?
01.12.2014
Esnafı milis yapmaya daha önce de kalkmıştı
28.11.2014
Onları niye savunamayız?
20.11.2014
Amerika'ya damga vuran Müslümanlar meselesi
19.11.2014
Al o "keşfi", turşusunu kur
04.11.2014
Ermenek katliamının kısa hikâyesi
02.11.2014
Ürünün neyse sen de osun
01.11.2014
Sabahın ilk saatleri...
30.10.2014
İtibar mitibar problemleri
29.10.2014
Belki de sahiden kader bağları..?
28.10.2014
Ermenek kazası - Bilebildiklerimiz
27.10.2014
Kobanê'ye ilişkin yeni kirli planlar
20.10.2014
Savaş izlemek - Kaş yapayım derken göz çıkarmak
13.10.2014
Veli Paşa göreve - yüzde elli seninle!
10.10.2014
Misafirler ve delikanlılar
08.10.2014
Biden meselesi bundan ibaret işte
06.10.2014
Biden özür diledi - yani?
04.10.2014
Bêrivan ölmedi, Kobanê'de bile değildi, ama ne çare...
02.10.2014
Çözülme süreci
01.10.2014
Çözüm sürecine yasal dayanak - tam da şu anda!?
30.09.2014
Sınır kapısında ne oluyor? - Geceyarısı esrarı
29.09.2014
Şşş, baksana, bunlar sahiden gazeteci mi?
29.09.2014
Öbür büyük mesele: Türklerin geleceği
26.09.2014
Türkiye'ye "aracı" konumu mu? - Bir işaret
25.09.2014
Rehineler meselesinde yeni sorular
22.09.2014
Bir tahmin: Türkiye'ye
20.09.2014
Diren Kobanê ...kim..? seninle?
19.09.2014
Zirvenin karanlığı
17.09.2014
Koton'un özür borcu var, hem de çok
16.09.2014
Karar ver, cevap ver bu katiller Müslüman mı
13.09.2014
Kötülüğün minik masum halleri
12.09.2014
Toplantıda var, imzası yok - flaş diye buna derim
11.09.2014
Zizek de İslâm'ın gerçekliğinden bîhaber, anlaşılan
08.09.2014
Bu Kürt takıntısıyla yeriniz bellidir
05.09.2014
Sophie'nin seçimi - 2014!
04.09.2014
Sahih adın ne, Etyen?
01.09.2014
Öz'ün masal dünyasında saklı hakikat
01.09.2014
Gri Hat'ta gazetecilik
18.08.2014
Demokrasi Yılmaz Özdil'i kapsar mı?
12.08.2014
Önümüzdeki maçlara nasıl hazırlanmalı?
09.08.2014
"İslâm Devleti" için yeni evre: ABD'ye karşı
08.08.2014
Hakikat aramanın lüzumuna dair bir açıklama
07.08.2014
Af edersiniz - Etmeyiz!
05.08.2014
Cinayeti gördüysen, "cinayeti gördüm" diyeceksin
04.08.2014
Niçin Demirtaş'ı seçmeli?
30.07.2014
Başbakan Hrant Dink suikastı için
29.07.2014
"Hepsi Rumların, s.ktir olun gidin diyecekler!"
28.07.2014
Cemaat ile aynı dünyada mı yaşıyoruz?
24.07.2014
Faşizm macerasına doğru -
21.07.2014
Haaretz'de Gazzeli'nin açık mektubu
17.07.2014
"Kürtler Gezi'de vardı-yoktu" meselesi
15.07.2014
Ramazan'da Suriyeli katletmek orucu bozar mı?
13.07.2014
Ne hoş insanlarla paylaşıyoruz ortamı
11.07.2014
O ekmek bir çarpacak ki sizi!
10.07.2014
Ekmel Bey'in elinde Türksolu
07.07.2014
Erkan'a karşı Sakarya'nın kurtuluşu
03.07.2014
Evde Yoklar
30.06.2014
Cemaat dışarıdan nasıl görünüyor?
27.06.2014
Kazım için bir film...
19.06.2014
Radikal ve benim Radikal maceram
14.06.2014
IŞİD Karaman'ı ne zaman alır?
11.06.2014
Ekonominin unsurları/2 - Bireysel Girişimci
10.06.2014
Tacizciyi kollayan Diyanet güya açıklama yapmış
09.06.2014
TÜBİTAK raporu - Bir hezimet daha
08.06.2014
Sosyal medya fenomeni olarak Şırnak kazası
06.06.2014
Çocuklarmış - haydi oradan, alçaklar!
05.06.2014
Günlerden gün, gecelerden gece...
03.06.2014
Sokağa dehşet salma projesi
30.05.2014
İslâm bilirkişisinden tahakküm manifestosu
28.05.2014
Sen kimsin de Allah senin için madencileri öldürecek?
25.05.2014
Silah milah diyen, aslında ne diyor?
23.05.2014
Eskisini deprem halletti, yenisinin hakkından maden faciası gelecek
21.05.2014
Alman'ın gazetecisi bi Karagül değil
19.05.2014
Cehenneme yürüyüş
16.05.2014
Soma kazasında öğrenebildiklerimiz
15.05.2014
Madencilik diye bir şey...
11.05.2014
İslâmcının sıçrattığı, dine leke sürmez mi?
05.05.2014
Türk basını, hakikat, iktidar
03.05.2014
Kötülük de kendini böyle gösteriyor işte
27.04.2014
Türk solu ve 24 Nisan: ÖDP örneği
25.04.2014
Devletin 24 Nisan açıklaması üzerine
23.04.2014
Yılmazer'i izliyorum, gözlerim açık
22.04.2014
Korku filmi böyle korkunç değildir
18.04.2014
Bir gazeteci olarak hayatım / Marquez
16.04.2014
"Utanılacak hal"in sözlük anlamı
13.04.2014
Hepsi bizim olabilirdi,
10.04.2014
Seymour Hersh ve My Lai katliamı
04.04.2014
CHP, sen nesin?
03.04.2014
Her şey de kapkara değil
02.04.2014
İyilik kazanamadı çünkü aday değildi
22.03.2014
Şey noktasında da sıkıntı var
19.03.2014
Bizim geçmişimize bir şey olmaz, sizin geleceğinize oldu bile
27.02.2014
"Çürütecek ayrıntı", bizzat çürük
21.02.2014
Adım adım, didik didik Kabataş olayı
18.02.2014
Kabataş meselesi/3 - Serbest uçuş halleri
17.02.2014
Kabataş meselesi/2 - Sis, pus, hamaset arasından...
15.02.2014
Kabataş meselesi - Yangında ilk okunacak
09.02.2014
Karagöz'den Pinokyo'ya TV tartışmaları
02.02.2014
Sopranos'un yerlisi neden olmaz?
28.01.2014
Vatan hainleri listemin küçük macerası
26.01.2014
Galiba Haşhaşi de benim Yezid de
20.01.2014
Hrant'a gelince kavgayı keserler
09.01.2014
Kim yaptı, belliymiş işte...
30.12.2013
Derin muhafazakâr toplum mühendisliği
20.12.2013
Oğlan yakalandığı için biz de yakalanmış sayıldık…
05.05.2012
Hoşçakalın
28.04.2012
Yorulmayın Bülent Bey, yasaklayın gitsin
21.04.2012
Bir arkadaşım meseleyi şöyle anlatabiliyordu
07.04.2012
12 Eylül’ü ne yüzle yargılayacağız
31.03.2012
Avrupalılar’dan hiç farkımız yok vallahi
24.03.2012
Milleti hâkime kibri, aklı da ezip geçiyor
17.03.2012
Ben piçim de, siz nesiniz?
10.03.2012
Bizde iyimserlik de anca felaketten çıkar
25.02.2012
Valla biz demiyoruz, devlet kendi söylüyor
18.02.2012
‘Gülen hareketi’nin meşruiyet sorunu
11.02.2012
Hem Cemaat’e hem Ergenekon’a çalışıyoruz
04.02.2012
Liberalin de raconu var sanıyorduk
28.01.2012
Ankara’nın dehlizi, içine çekti sizi
21.01.2012
Riyanın Allah’ı
14.01.2012
Saraykapı’dan Uludere’ye
07.01.2012
Demirel gelsin; orijinali varken niye yani?
31.12.2011
Beddua
24.12.2011
Sarkozy de kim oluyor, biz kendimize bakalım
10.12.2011
Sabaha da bişeyciğimiz kalmaz valla
03.12.2011
Dersim örtüsünün altından neler çıkar
26.11.2011
Koz vermeyelim poz verelim
19.11.2011
Van’da felâket ötesi vaziyet
13.11.2011
Bazılarımız da deprem yardımıyla ilgilense
05.11.2011
Ah, bi anlayabilsem size de anlatırdım
29.10.2011
Cenab-ı Hak’kın olan bitene katkısı var mı
22.10.2011
Demokrasiye veda sürecinin başında
15.10.2011
Maneviyat önderleri ve Fatih’in Heron’ları
08.10.2011
Bu sefer de konumuz ‘izansızlık’ olsun
01.10.2011
Siyasî tavır olarak ‘terbiyesizlik’
24.09.2011
Cevaplar buldum sorulara
17.09.2011
Başbakan meşgûl, katilleri unutuverdi
10.09.2011
Gazete kâğıdı ve zoraki ambulans
03.09.2011
Yüceliğin direk veya insan olarak tezahürleri
27.08.2011
Muhayyeltürkî serisinden...
20.08.2011
Hazırlop özgürlüğün dayanılmaz kofluğu
13.08.2011
‘Piyasalar’ derken?
06.08.2011
Hızlandırılmış kurs istiyorum
30.07.2011
Müsamerenin yeni temsilinden önce
23.07.2011
Bu meselede aciz kaldım, susuyorum
16.07.2011
Yoksa... yoksa... her şey yalan mıydı
09.07.2011
Olmuyor Ali Bulaç, artık çok geç
02.07.2011
Alçaklık tarihinde önemli bir gün
01.07.2011
83 14’e göndermese herşey hallolacaktı
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan MARMARA YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
GÜNÜN YAZARLARI
Günün Yazarları


Aradığın Evi Bul. Emlak8.Net

Dijital Reklam Ajansı Serbay Interactive