İbrahim Kiras

Karar



Bookmark and Share

WhatsApp bizim bilgilerimizi ne yapıyor?


12.01.2021 - Bu Yazı 731 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 Galiba dualarımız kabul oldu. Hep İsveç, Norveç, Kanada gibi ülkelerin medyasına özenirdik. “Gazete manşetlerine bak...” derdik… “Yağmur yağdı, belediye otobüsü durağa üç dakika geç geldi vs...” Şimdi biz de o günlere ulaştık. Dün neredeyse bütün manşetlerde bir mesajlaşma programının kullanıcı koşullarında yaptığı değişiklik konusu vardı…

Şaka bir yana, memleketteki “WhatsApp’a karşı topyekûn mücadele” havası pek doğal değil. Ama “WhatsApp’a bak” siyaseti işe yarıyor olmalı! Enflasyonla mücadele edemeyince, işsizlikle mücadele edemeyince WhatsApp ile mücadele etmek! Daha doğrusu mücadele ediyormuş gibi görünmek…

Bu arada milletin zaten karışık olan kafası daha da karıştırılıyor… Öyle yayınlar yapılıyor ki vatandaş mesela teyzesinin kızının düğününde göbek atarken çekilen videosunun WhatsApp tarafından komşularına pazarlanacağını veya kendisine karşı şantaj amacıyla falan kullanılacağını zannediyor.

Oysa milletin kafasını kasten karıştıranlar da gayet iyi biliyorlar ki veri ticaretinden para kazanan bir firma WhatsApp. Mesajlarımızı satmıyor, hatta mesajlarımızı bir bütün olarak okuyamıyor bile. Ama mesajlarımızda hangi ürünlerden, hangi markalardan veya genel olarak hangi konulardan hangi sıklıkla söz edildiğine dair ticari değere sahip istatistikler üretip bunları satıyor. Yani sattığı veri “Ahmet Ayşe’ye şunu yazdı/söyledi” bilgisi değil. Bu pek mümkün de değil, yasal da değil. (Amerikan hukuk düzeni çok katı bu konuda.) Öte yandan, buna ihtiyaç da yok. “Ahmet’in Ayşe’ye ne söylediği bilgisine” kim niye para ödesin?

Eğer Cumhurbaşkanı, Başbakan, Genelkurmay Başkanı vs. iseniz kime ne söylediğiniz para edebilir tabii ama bu iş de ticari kuruluşların değil istihbarat örgütlerinin işidir ve devlet yönetme sorumluluğu taşıyorsanız mahrem mesajlaşmalarınızı rastgele mecralar üzerinden yapmazsınız zaten. Mamafih duyuyoruz ki Cumhurbaşkanlığı ve milli savunma bakanlığı başta olmak üzere çok sayıda devlet kurumu WhatsApp’in yeni kullanım koşulları yüzünden bu uygulamayı bırakıp Turkcell’in yerli ve milli BİP uygulamasına geçeceklermiş.

WhatsApp’in yeni kullanım koşulları ne? Elindeki verileri Facebook ile de paylaşacak. (Aslında bunu 2016’dan bu yana yapıyorlar, yasal olarak başları ağrımasın diye kullanıcı onayı eksiğini çözüyorlar şimdi.) Peki, WhatsApp verilerini Facebook’la paylaşma onayı istemeseydi bizim devlet kurumları yazışmalarını aynı mecra üzerinden yapmaya devam mı edeceklerdi? Bu husustaki sakınca yeni kullanım koşullarıyla mı ortaya çıktı?

***

İkincisi, AB ülkeleri yeni kullanım koşullarından muaf tutuluyor ve bazılarımız “İşte Batı’nın çifte standardı!” diye bağırıyor. Halbuki AB kişisel verilerin kullanımı ve paylaşımı konusuna düzenleme getirmek üzere 2016’da bir yasa çıkarttı ve bu çerçevede WhatsApp’in ve diğer şirketlerin bu alandaki faaliyetlerine önceden sınır getirdi. Çifte standart dedikleri bu. Madem bu konuda bizim de bu kadar hassasiyetimiz var benzer bir yasal düzenlemeyi biz de yapsaydık şimdi böyle bir gündemle uğraşmak zorunda kalmazdık, diyeceğim ama bize böyle gündemler gerektiğini ve bulunmazsa icat edileceğini de biliyorum.

Yalnızca AB vatandaşları değil, yine 2016’da WhatsApp’in kullanıcılara gönderdiği sözleşme güncellemesini kabul etmeyenlerin de kişisel verileri Facebook ile paylaşılamıyor. Ama sözleşme değişikliğini reddetmemiş olanların ve platforma 2016’dan sonra katılan kullanıcıların verileri o tarihten beri grup şirketiyle paylaşılıyor. (Konu hakkında ayrıntılı bilgi evrimagaci.org sitesindeki ilgili makalede var.)

Unutmamak lazım ki internet evreninde faaliyet gösteren şirketler sevabına hizmet vermiyorlar bize. Tamam, Whatsapp’ın yerine önerilen Signal uygulaması gerçekten de “sevabına” verilen bir hizmet. Çünkü kâr amacı gütmeyen bir vakıf var arkasında. Ama mesele yalnızca mesajlaşma uygulamasıyla bitmiyor ki! En basitinden, internet sitelerinin çoğu “cookies” (çerez) kullanıyor. Bu sistemin bize bazı faydaları var ama ayını zamanda hangi sitelere girip hangi ürünlere baktığımıza ilişkin bilgiler de çerez olarak kaydedilip ilgi alanlarımıza uygun reklamlar görmemiz sağlanıyor.

Yalnızca internet siteleri veya mesajlaşma programları değil, nerdeyse online dünyadaki her enstrüman bu işi yapıyor.

***

Çoğumuzun kullandığı en başarılı navigasyon uygulamasını Ruslar geliştirdi, biliyorsunuz. Hem de beş kuruş para almadan ve reklam da göstermeden hizmetimize sundular bu çok pahalı sistemi. Sevabına mı yapıyorlar bunu? Hayır, onlar da veri toplayıp işleyerek satıyorlar. Yandex Navigasyon uygulamasında yazışma yok, konuşma yok, nasıl veri topluyorlar peki? Bunun sayısız yolu var. Bilgisayarınıza veya cep telefonunuza yüklediğiniz her program sizden veri toplayabilir. Mikrofon aktifse konuşmalarınızdan da çıkıyor bu veriler.

Ama bu konuşmanız kayda alınıyor demek değil, sözgelimi “Bu ay içinde şu kadar sayıda kullanıcı diş macunlarından söz etti” gibi istatistikler oluşturulurken kullanılıyor size ait veriler. Orada adınız, soyadınız olmuyor, çünkü bu bilgiye ihtiyaçları yok. Cinsiyetinizi, mesleğinizi, gelirinizi, eğitim seviyenizi vs. bilmeye ihtiyaçları var ki bunlardan yola çıkarak tüketici davranışları ve beklentileri hakkında yeterli hazırlığa ve donanıma sahip olabilsinler. 

Yani size şantaj yapmak veya banka hesaplarınızı boşaltmak amacıyla falan toplamıyorlar kişisel verilerinizi.

Peki ama size ait bilgilerin -milyonlarca kullanıcının bilgileriyle beraber- ticari amaçlı bir “data bank” içinde toplanıp kullanılması da yeterince rahatsız edici değil mi? Elbette rahatsız edici ama bundan kurtulmak için yalnızca sosyal medya ve mesajlaşma uygulamalarından değil ücretsiz yararlandığımız bütün programlardan vaz geçmemiz gerekir. Hatta belki cep telefonundan ve internetten de.

Bunu yapmak hiç kolay olmadığına göre bütün dünyada internetteki veri ticaretinin tamamen yasaklanması seçeneği kalıyor geriye. Kapitalizmin egemen ekonomi düzeni olduğu bir dünyada bu da pek mümkün ve muhtemel olmasa gerek.

Facebook Yorumları

reklam
21.01.2021
Bırakın biraz da biz örnek olalım
19.01.2021
Yanlışlarınızın sorumlusu gazeteciler değil
16.01.2021
Topluma örnek olan 51 AK Partili
12.01.2021
WhatsApp bizim bilgilerimizi ne yapıyor?
7.01.2021
AK Parti tabanı ‘ne olursa olsun’ der mi?
5.01.2021
Mesele başörtüsü değil miydi
2.01.2021
Bize de mi aşı yok?
29.12.2020
‘Türk insanına uygun aşı’ gelmiştir
26.12.2020
Devletin bekası sahiden tehlikede
22.12.2020
Kuzey Kore modeli siyaset
15.12.2020
Ya ittifak CHP’yle yapılsaydı ne olacaktı
12.12.2020
Aşı hakkında bildiğimiz tek şey
8.12.2020
Aşıda da çuvalladık maalesef
5.12.2020
Muz cumhuriyetinin siyasi reklamcıları
3.12.2020
Artık ‘kuru laf’ karın doyurmuyor
28.11.2020
MHP ‘tamam’ deseydi ne olacaktı?
26.11.2020
Bu muhalefetin ülkeye verdiği zararlar
24.11.2020
Erdoğan’a rağmen Erdoğancılık
21.11.2020
Hukukun dışına çıkan hukuk tartışması
14.11.2020
‘Rasyonel yönetime dönüş’ün tek şartı
12.11.2020
Karabağ’da kim kazandı kim daha çok kazandı
10.11.2020
Her şeyin dört dörtlük özeti
5.11.2020
Anketler yalan mı söylüyor?
3.11.2020
Seçimden sonra Türkiye-ABD ilişkilerinde ne bekleyelim?
24.10.2020
İktidar ‘negatif propaganda’ aşamasında
22.10.2020
İYİ Parti’ye ‘operasyon’ mu yapılıyor?
20.10.2020
Valinin biri denetime çıkmış
15.10.2020
Perşembenin gelişi çarşambadan belliydi
13.10.2020
Önce hukuk sonra siyaset
10.10.2020
İktidarın avantajı muhalefetin ihtiyacı
6.10.2020
Bize de mi hukuk!
3.10.2020
Oyunun kuralıyla oynamak zaaf belirtisi
1.10.2020
Rusya neden hep karşımızda
29.09.2020
Avrasyacı fantezilerin iflası
26.09.2020
HDP’ye operasyonun siyasi şifreleri
24.09.2020
Saldım çayıra mevlam kayıra siyaseti
22.09.2020
Devletin paşası mı “Paşanın devleti” mi?
19.09.2020
‘Firavun Sisi’ şimdi ‘Dostum Sisi’ mi olacak?
15.09.2020
Atatürk’e ‘Gazi’ diyen hainler
13.09.2020
Dışımızdaki İrlandalılar
10.09.2020
HDP’ye nerede bir yer bulunur
5.09.2020
‘Çatı aday’ kim olursa sorun olmaz
3.09.2020
Trump arayı nasıl kapattı
1.09.2020
Anıtkabir’in fethi
29.08.2020
Ecdat ekonomiyi böyle yönetmiyordu!
25.08.2020
‘Gaz bulduk sevinmediler’ siyaseti
22.08.2020
Sevinirken temkini kaygılanırken ümidi kaybetmeyelim
18.08.2020
Niye herkes bize düşman?
15.08.2020
‘Beşik uleması’nın dönüşü: Önce zihniyet bozuluyor, sonra kurumlar
13.08.2020
İnce’nin hamlesi Kılıçdaroğlu’nun stratejisi
11.08.2020
Yalanın kibarcası ‘post-truth’
6.08.2020
Muhalefete muhalefet etmek
4.08.2020
İstanbul Sözleşmesi’ne kim neden karşı?
1.08.2020
Padişah ile Şeyhülislam arasında bir ‘macera’
30.07.2020
Osmanlı’ya hilafet geldi mi?
25.07.2020
Ayasofya açıldı şimdi ne olacak?
18.07.2020
Bir FETÖ daha çıkar mı?
16.07.2020
‘Yeni AK Parti’ye yeni sözleşme
14.07.2020
Milletin Ayasofya’sı siyasetin Ayasofya’sı
9.07.2020
Trollerle siyaset
4.07.2020
Koca yürekli bir dost geçti bu dünyadan
2.07.2020
Herkese bir yeşil top
30.06.2020
Barolar niye bölünsün?
25.06.2020
Adalet mülkün temeli ama
23.06.2020
Yerli, milli ve İslami
18.06.2020
Devlet nasıl yönetilmez
16.06.2020
İktidar ‘tweet’ işini abarttı
13.06.2020
‘Eski AK Parti’ ve ‘yeni AK Parti’
9.06.2020
AK Parti ile HDP’nin ‘ittifak’ları
6.06.2020
Hizmet siyasetiyle gelip kimlik siyasetiyle gitmek
4.06.2020
CHP’nin ‘merkez’ine yolculuk
2.06.2020
Amerika kaybedecek, Trump kazanacak
30.05.2020
Batı’nın ahlakını mı alsaydık yoksa?
28.05.2020
İç tehdit, dış tehdit, full tehdit!
23.05.2020
Ufukta erken seçim mi var
19.05.2020
‘Namuslu aydın’ mı ‘organik aydın’ mı?
16.05.2020
Kendi soyundan olmayana kim güvenir
14.05.2020
HDP’nin meşruiyeti
12.05.2020
‘Enseyi karartmayalım’
9.05.2020
Muhalefetin meşruiyeti
7.05.2020
Lütfen darbe yapmayalım, yapanları uyaralım
5.05.2020
Amerika önümüzde diz çöktü!
2.05.2020
Yanlıştan dönmek o kadar mı zor!
30.04.2020
İsveç’ten hasta kurtaran ülke
28.04.2020
Bu defa mesele Diyanet değil
25.04.2020
Virüs siyasete bulaşmasın yeter
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan MARMARA YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
GÜNÜN YAZARLARI
Günün Yazarları


Aradığın Evi Bul. Emlak8.Net

Dijital Reklam Ajansı Serbay Interactive