Prof. Zeynep Sayın: Düşünsel iade-i itibarımı, imgemin iadesini istiyorum

20.6.2016 - Bu Yazı 1539 Kez Okundu.
Yorum : 1 - Onay Bekleyenler : 0

Prof. Zeynep Sayın: Düşünsel iade-i itibarımı, imgemin iadesini istiyorum

Düşünsel iade-i itibarımı istiyorum

 Körükörüne basitleştiren, kendi yanında olmayan herkese karşı 

kayıtsız bir adalet canavarı...
René Char 

Bilmeden uzundur beklendiği için hep ordaymış gibi karşılanan düşüncelerden söz ediyordu Merleau-Ponty. Hepimizde ortak duygu: bilmeden uzundur beklediğimiz bir şeyle karşılaşıyor, başımıza geldiği an zaten uzundur beklemekte olduğumuzu, hazır olduğumuzu, bilmeden hazırlanmış olduğumuzu  kavrıyoruz. Gece vakti Türkiye düştüğünde aklıma, uykum kaçar ânında.

Saygınlığını, düşünsel birikimini, toplumsal konumunu ve değerini tek hamleyle silme, itibarsızlaştırma merkezi: kendini yok etmekte olan şu Türkiye meşgul etmesin sadece kafanı, 1936 yılında sanatın teknik yeniden üretilebilirliği üzerine kafa yoran Benjamin’i hatırla, kendi dünyanı  ihmal etme.

Dehşete kapıldım, ama şaşırmadım. Derste anlattığım şuydu; dersin adı İmge Antropolojisi idi: sekiz aya gelene değin, çocuklar kendilerini annelerinin organı zanneder. Annelerin bedeninin organı olmadıklarını, başka biri olduklarını, aynadaki görüntüyü bir başka yavru zanneden genç hayvanlar gibi, aynayla ilk karşılaşmalarında ayrımsarlar: kendilerini bir yarık olarak algıladıkları bir tecrübedir bu. Aynadaki görüntüleri hem kendileridir hem değildir. Görüntü, onlara şunu öğretir: imgem ile ben, iki ayrı merciyiz; imgem, anneyle ve babayla kurduğum ilişkide ve daha sonra diğerlerinde  kurgulanabilen,  oynanabilen bir şeydir.  Her sabah hepimizin ilk seyrettiği görüntü, kendi imgemizdir. Güne, kendimizi bir imge olarak hazırlamakla başlarız. Yeni başlayanlar için Lacan. 

Simgesel düzen, insanın dil ile ilişkilenmeye, babanın yasasına adım atmaya başladığı an başlar. Anneden babaya geçiştir dil. Bilinçaltının işleyişini, rüyalarımızı, benim kâbuslarımı örgütleyen şeydir. Yasanın adıdır. İnsanın kendini sevdirmesi için, insanın tanınması için, arzulanması için nasıl davranması, ne yapması, ne olması gerektiğini söyleyen mercidir, Büyük Öteki’dir.

İnsanın arzusu, öteki tarafından arzulanma arzusudur çünkü. Ötekinin arzusunu çelmek, onun takdirini kazanmak için kendini örgütler. Büyük Öteki, iktidardır, iktidarin dilidir; Lacan. En büyük afrodiziyaktır iktidar.

Yasa, kim olduğunu ele vermese de, buyruğu doğrultusunda nasıl davranılması gerektiğini söyleyen;  benim benzeşmek, özdeşleşmek istediğim, beni sevmesini istediğim Öteki’dir. Siyasal iktidarlar böyle çalışır. Kendilerini bir Büyük Öteki imgesi olarak örgütler. (Burada derste  Lacan’dan şaşıyorum biraz.)

Her tarih, aynı zamanda bugünün ve buradanın tarihidir: Türkiye Cumhuriyeti, kuruluş aşamasında, kendi Büyük Öteki’si olan Batı’ya benzemek, onun gibi olmak, onunla özdeşleşmek istemiştir. Her ulus, yeni bir tarih (bkz. Türk Tarih Kurumu) ve yeni bir dil yaratmak zorundadır (bkz. Türk Dil Kurumu). Türkiye Cumhuriyeti, kuruluş tarihini ve yeni dilini, imparatorluğun yadsınması, Batılı Büyük Öteki’nin ölçütlerinin benimsenmesi şeklinde gerçekleştirmiştir. Çeşitli nedenlerle başarısızlığa uğrayan bir projedir bu. (Nedenlerine girmiyorum derste.) 

Dolayısıyla konjünktürel olan, Yeni Türkiye’yi bu eski Türkiye’nin reddiyesi üzerine kurmak, bunu Osmanlı İmparatorluğuna istinat ederek gerçekleştirmektir. İmparatorluk, imperare kipinden buyurmak demektir. Yeni Büyük Öteki’miz, buyurgan bir dil ile, eski bir pastoral iktidar kipidir: koyunlarını ağıla, doğru yola götüren çoban... Bence bu, benim kendi örneğimde de görüleceği üzere, nobran ve kaba bir şekilde gerçekleşmektedir. (Kendi örneğimi derste veremezdim tabii.) Değişen ölçütlere göre, herkesin arzusu, bu yeni Büyük Öteki’nin arzusunu kazanmaktır. Kendini onun arzusuna göre, kendini ona uygun bir imge olarak örgütlemektedir. Çünkü kendini Batı karşısında yenik düşmüş, noksan kalmış hissetmekte, bu yeni Büyük Öteki, ona uygun bir özdeşleşme olasılığı bahşetmektedir. Büyük Öteki, özdeşleşilecek bir rol modelidir.

Cumhurbaşkanı da, ayna evresindeki örneğe geri dönülecekse, aslında kendisi ve imgesi olmak üzere, iki kişidir. Beni ilgilendiren, onun göründüğü, temsil ettiği imgedir. 

Derste söylediklerim bunlardı. Geri kalanı, eğer söylenmişse, her vatandaşın, sohbet sırasında sarf edebileceği sözlerdir. Ve kamuoyunda anılan bir isim, asla onun kendisi değil, her zaman imgesidir. 

Kamuoyuna bu açıklamayı yapmak zorunda kaldığım için utanç içindeyim. Bunların zaten biliniyor olması gerekirdi. Her hocanın, düşünce olduğu sürece, düşünce terbiyesine saygı duymak gerekirdi.

Benim düşüncelerim yanlış ya da eksik olabillr. Ama memleket, düşünceyi imha ettikçe, kendini yok etmektedir. İktidarın dili dışında rüyalara da izin vermelidir.

Düşünsel iade-i itibarımı, imgemin iadesini istiyorum.


Bu yazı P24'te yayımlanmıştır

Facebook Yorumları

1 0
reklam
Hrac Madooglu 21.6.2016 - 08:25:40
Caktirmadan Erdogan'in propagandasini yapan Ahmet Hakan'in, Prof.Sayin'i hedef gosteren bir yazisi vardi dun Hurriyette. Hedef gostereyim derken maskesinin dustugunun farkinda olmadan alcakca saldirmisti bu degerli insana. Simdi bu yaziyi okusa bazi kisimlarini anlamaz bile, beyin travmasi gecirir.
Aynı Görüşte misiniz?
Katılıyorum   Katılmıyorum
%43,75
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan MARMARA YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
  
Prof. Dr. Ömer Çaha: Bahçeli’nin anayasa hamlesinin perde arkası
Yıldız Teknik Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ö...
  
2. 'ihraç' dalgası; Mülkiye'de emekli profesörlerin derslerine de "bütçe yetersizliği" denerek son verildi!
Çok sayıda akademisyenin OHAL KHK’sı ile ihraç edilmesinde sorumlu tutulan Ankara Üniversitesi Rektö...
  
Prof. Metin Günday: Biz bu filmi 30 yıl önce de gördük, OHAL Komisyonu aldatmacadan ibaret!
İdare hukukçusu Prof. Dr. Metin Günday, Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile çıkarılan OHAL Komisyonu...
  
KHK ile ihraç edilen Prof. İslam: "Geçmiş olsun"dan ziyade, "Tebrik ederim" denmesini tercih ederim
Kafkas Üniversitesi Öğretim Görevlisi Profesör Cihangir İslam, 686 sayılı kararname ile ihracı için...
  
KHK ile ihraç edilen Prof. Cantek: Akademi bizimle birlikte sokağa yayıldı; bu da onlara dert olsun
7 Şubat gecesi Resmi Gazete'de yayımlanan kanun hükmünde kararnameyle (KHK) Ankara Üniversitesi İle...
  
Prof. Yüksel Taşkın: İhraçlar Akademideki Adacıkları Tahrip Ediyor
Marmara Üniversitesi'nden ihraç edilen Prof. Dr. Yüksel Taşkın, akademinin niteliksiz ve özgür olma ...
  
Prof. Sami Selçuk: Taslağa göre başkan diktatör olmak zorunda; savunanlar bile doğduklarına pişman olacak
Yargıtay Onursal Başkanı Prof. Dr. Sami Selçuk, 1789 tarihli Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildi...
  
Prof. Dr. İskender Öksüz: Türkiye’nin Nobel’i niçin az?
‘Niçin’ kitabının yazarı Prof. Dr. İskender Öksüz, ülkelerin geri kalmışlığı ile halkın IQ’su arasın...
  
Prof. Mustafa Erdoğan: ABD'de başarılı olan başkanlık sistemi Latin Amerika'da niye başarısız oldu?
Prof. Mustafa Erdoğan Başkanlık Sistemi, Latin Amerika Tecrübesi ve Türkiye A. GİRİŞ...
  
Prof. Dr. İştar Gözaydın da gözaltına alındı
İzmir başsavcılığının yürüttüğü ‘FETÖ/PDY’ soruşturması kapsamında başlatılan operasyonda Prof. Dr. ...
  
Prof. Baskın Oran: Erdoğan muhbir seferberliği ilan ederek Kenan Evren'i taklit ediyor, CHP de yiyor!
Siyaset bilimci Prof. Baskın Oran, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın , "Türkiye Cumhuriyeti'nin başı ...
  
Prof. Dr. Korkut Boratav: "Kriz gelir Erdoğan gider" beklentisi yanlış, hatta örgütsüz toplumda baskıcı rejimler güçlenebilir!
Türkiye’nin önde gelen iktisatçılarından Prof. Dr. Korkut Boratav, Türkiye’nin "bağımlı" olduğu yaba...
  
Prof. Daron Acemoğlu: Siyaset ve ekonomide durum acil, çok az vakit kaldı
Prof. Dr. Daron Acemoğlu, Türkiye’de basına yönelik baskının şiddetlendiğini, akademik özgürlüğün k...
  
Prof. Fabrice Balanche: Türkiye'de PYD'de Rakka'ya giremez.Savaşın kilidi aşiretler
Uzun yıllar Suriye’de yaşamış uluslararası ilişkiler uzmanı Prof. Fabrice Balanche, IŞİD’le mücadele...
  
Prof. Baskın Oran: Erdoğan milliyetçi tahriklere başladı; adalar Lozan'da değil, 1913'te kaybedildi
Siyaset bilimci Prof. Baskın Oran, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın "1920'de bize Sevr'i gösterdiler...
  
Prof. Ferhat Kentel ve ailesi, Afrikalı mülteci anne ve kızına sahip çıktı
Afrikalı anne 8 aylık hamileyken seks işçiliği teklifi alması üzerine dayanamayıp intihara kalkıştı...