Selva Demiralp



Bookmark and Share

YENİDEN ÇIPALAMA


18.1.2019 - Bu Yazı 291 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

  Merkez Bankası hafta içinde politika faizinde herhangi bir indirime gitmedi. Her ne kadar ileriye dönük yönlendirmeye bu aralar pek güven olmasa da yakın gelecekte bir indirim sinyali de vermedi. Bunlar doğru adımlar. Devamının gelmesini ve Merkez’in kararlı duruşunu sürdürmesini dilerim. Çünkü yüzde 20’lerdeki enflasyonu yüzde 5’lik hedefe çekmek kolay iş değil. Hele de enflasyonun son üç senede yüzde 8.5’ten yüzde 20.3’e çıktığı bir ülkede daha da zor bir iş. Neden mi?

Enflasyonla mücadele için bir kredibilite kazanılması ve bu kredibilite ile beklentilerin çıpalandırılması gerekiyor. Kredibilitenin kazanılması zorlu bir süreç. Ancak bir kere kazanıldıktan sonra ileriye dönük ciddi bir rahatlama sağlıyor. 

Öğretmen örneği

Taşkınlık yapan bir sınıfa yeni bir öğretmenin tayin edildiğini düşünün. Öğretmen sınıf üzerinde bir disiplin sağlamakla sorumlu ancak sınıf pek oralı değil. Öğretmen, dedikleri yapılmazsa sonuçların ve yaptırımların ne olacağını sınıfa iletir. Ancak sınıf henüz öğretmeni tanımadığından söylediklerini ciddiye almaz. İşte bu noktada öğretmenin kredibilite kazanabilmesi için söylediklerini harfiyen yerine getirmesi, gerekli ceza ve yaptırımları uygulaması gerekir. Eğer son dakikada yumuşamaz ve taviz vermezse bir süre sonra sınıf, öğretmenin niyetinin ciddi olduğuna kanaat getirir. Yani öğretmenin ağzından çıkanı yapacağına inanır. O noktadan sonra öğretmenin artık ceza vermesine hatta sınıfı ceza vermekle tehdit etmesine bile gerek kalmaz. Çünkü sınıf uyulması gereken kuralları öğrenmiştir ve bu kurallardan sapılmasına izin verilmeyeceğini bilerek o disiplin içinde hareket eder. Yani beklentiler çıpalanmıştır.

 Merkez bankacılığı da böyle. 2001 sonrası dönemde örtük enflasyon hedeflemesine geçildiğinde, tarihimizde ilk kez enflasyonla ciddi bir mücadeleye şahit olduk. Yeni bir rejimde Merkez Bankası sınıfa giren yeni öğretmen misali kredibilite kazanmak için ciddi yaptırımlar uyguladı. 2002’de yüzde 14’lerde olan reel faiz iki sene sonra yüzde 9’a inerken, enflasyon da yüzde 30’dan yüzde 9’a inmişti. Bu ciddi bedel ödenirken piyasalar öğretmenin niyetinin ciddi olduğuna inanmış, kredibilite büyük ölçüde kazanılmıştı.

Bu durum 2004 sonrası dönemde daha az bedel ödeyerek fiyat istikrarı sağlanması için önemli bir avantaj sağladı. Her ne kadar sonraki dönemde öğretmen gevşeyip dediklerine olan samimiyet konusunda sınıfın güvenini kısmen kaybetse de örtülü bir anlaşma oluştu. 

Tekrar çıpa atmak

Kastedilen ceza sınırı ile ilan edilen ceza sınırı arasında bir ayrışma oldu. “Merkez yüzde 5 diyor ama kastettiği yüzde 8” şeklindeki yaygın inanış beklentileri çıpalamakta örtük bir üst sınır oluşturdu. Gelgelelim 2017 sonrası dönemde daha önce kazanılmış gevşek çıpanın da kaybolduğuna ve enflasyonun önce yüzde 12 sonra yüzde 20’lere zıplayarak “çıpasını kopardığına” şahit olduk.

Şimdi yapılması gereken, tekrar çıpa atmak. Bu ise kolay bir iş değil. 2002 sonrası dönemde gösterilen kararlı, sıkı duruşun tekrarlanması, öğretmenin sil baştan kendisini tekrar sınıfa tanıtıp güven tazelemesi gerekiyor. Bu ise eskisinden kararlı ve sıkı bir duruş gerektiriyor.

Facebook Yorumları

reklam
25.05.2020
İki ayın sonunda COVID-19 krizinde neredeyiz?
12.05.2020
Fed Türkiye’ye swap hattı açar mı?
2.05.2020
Merkez Bankasının son enflasyon tahmini ne anlatıyor?
17.04.2020
Tam karantina geciktikçe ekonomik maliyeti artıyor
8.04.2020
Beklemenin ekonomik maliyeti ve senaryolar
24.03.2020
Sırada ne var? Para basma zamanı mı?
22.03.2020
Fed’den Alacakaranlık Operasyonu ve Türkiye
19.4.2019
İki saat fazla çalış üstün yetenekliyle yarış
12.4.2019
TARP TECRÜBESİ NE GÖSTERİYOR?
30.3.2019
BİLDİK YOLDAN ŞAŞMAMAK GEREK
15.2.2019
Tanzimdeki satışlar ve üretimin önemi!
14.2.2019
Enflasyon beklentileri ve kredibilite
25.1.2019
Para politikası kuralları ülkeye özel midir?
18.1.2019
YENİDEN ÇIPALAMA
28.12.2018
ABD ekonomisi stagflasyon sürecinde mi?
24.11.2018
Tahvil faizleri neden düşüyor?
17.11.2018
Enflasyonun sorumlusu bankalar mı?
9.11.2018
Enflasyonun nedenleri ve sonuçları
3.11.2018
2019 nasıl geçecek?
26.10.2018
MERKEZ’İ ANLAMAK
20.10.2018
Fed ufukta resesyon görmüyor
15.10.2018
Enflasyonla ‘mücadele’
6.10.2018
CANAVAR GÜÇLENMEDEN ETKİSİZ HALE GELMELİ
28.9.2018
Powell’dan gelen mesajlar
21.9.2018
GERÇEKÇİ TAHMİNLER ARTI HANEDE
15.9.2018
EKONOMİK DENGELENME
8.9.2018
HAFTAYA PİYASADA NELER OLACAK?
18.8.2018
Yolun bundan sonrası
11.8.2018
Bir haftada neler oldu?
28.7.2018
PİYASA FAİZİ NEDEN YÜKSELDİ?
20.7.2018
PİYASALAR NASIL?
13.7.2018
FAİZ ARTIŞI ÇEŞİTLERİ
6.7.2018
Enflasyon neden düşmeli?
30.6.2018
Dış basında Türkiye ekonomisi
22.6.2018
Seçim sonrası ekonominin yönü
16.6.2018
'FED' YENİ SAYFA AÇTI
8.6.2018
NEREDEN GELDİK NEREYE GİDİYORUZ?
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan MARMARA YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
GÜNÜN YAZARLARI
Günün Yazarları


Aradığın Evi Bul. Emlak8.Net

Dijital Reklam Ajansı Serbay Interactive